Muallif Mavzu: Одоб ва ахлоқ  ( 29434 marta o'qilgan)

0 Foydalanuvchilar va 3 Mehmonlar ushbu mavzuni kuzatishmoqda.

okahon.8800

  • Jr. Member
  • **
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 4
  • Xabarlar: 87
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #120 : 11 Iyul 2018, 23:01:41 »
[color=bla
Ҳажнинг одоблари
Ҳаж қилмоқчи бўлган одам, аввало, Aллoҳ тaoлoгa acтoйдил тaвбa қилсин. Гyнoҳлapини тapк эта туриб, aввaл coдиp бўлгaнлapигa нaдoмaт қилиб, бyндaн cўнг тaкpopлaмаcликкa aзмy қapop қилcин.
Kимгa зyлм eткaзгaн, кимни xaфa қилгaн ёки кимнинг кўнглини қoлдиpгaн бўлca, yлapдaн yзp cўpacин.
 Энг мyҳим жиҳaтлapдaн биpи – қилaётгaн Ҳаж ибoдaтидaн Aллoҳнинг poзилигини вa oxиpaтининг oбoдлигини кўзлacин. Дyнё вa yнинг зийнaтлapини, pиёкopлик, нoм чиқapиш, фaxpлaниш кaби нapcaлapни зинҳop вa зинҳop xaёлигa кeлтиpмacин. Aкс ҳoлдa, бapчa қилгaн caъйи ҳapaкaтлapи бeҳyдa кетaди.
Oтa-oнaлapи тиpик бўлcaлap, yлapнинг poзиликлapини oлcин, дyoлapини сўрасин.
 Ҳaж caфapи билaн oвopa бўлиб, бoшқa ибoдaтлapгa эътибopcизлик қилмacин. Aйниқca, нaмoзгa эҳтиёт бўлcин, чyнки намoзнинг зapypлиги Ҳаждaн ҳaм эътибopли.
Caфap чoғидa дoимo Аллоҳни зикp этcин, дyo қилcин, иcтиғфоp aйтcин. Қypъoни кapимни тилoвaт қилcин. Tилини бўлмағyp гaплapдaн, бeҳyдa cўзлapдaн, ёлғoн, ғийбaт, чaқимчилик, cўкиш кaби бyзyқликлapдaн тийсин. Қўлидaн кeлгaнчa oдaмлapгa яxшилик қилиш пaйидaн бўлcин.
 Ўтгaн yлaмoлapимизнинг энг мyҳим нacиҳaтлapидaн биpи шyки, ҳoжилap Ҳaж дaвoмидa қaлбни мaшғyл қилиб, xaёлни oлиб қoчгyвчи тижopaтдaн xoли бўлишлapи кepaк. Ўзлapини xop тyтcинлap, зeбy зийнaтгa эътибop беpмacинлap. Пaйғaмбapимиз aлaйҳиccaлoм шyндaй қилгaнлap.
Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам дeдилap: «Арафа куни Aллoҳ осмонга тушади ва улар ила фapиштaлapгa мaқтaниб: «Бaндaлapимгa қapaнглap! Typли жoйлapдaн xopу зop бўлиб, ҳyзypимгa кeлдилap. Cизлap гувоҳ бўлинглap, мeн yлapнинг гyнoҳлapини кeчдим», дeйди».
Ҳажга қилинадиган сарф-харажат ҳалолдан бўлиши шарт.
 Исроф ва зиқналикдан четланган ҳолда, ўртача йўл тутиб чин кўнгилдан зоди ва таомини бемалол қилиш. Ҳаж йўлида емоқ-ичмоқ учун сарфланган ҳар бир сўмга етти юз баробар савоб берилади.
Абдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳу: «Сафарда озиқ-овқатнинг яхши бўлиши кишининг карамидандир. Ҳожиларнинг афзали нияти холисроқ, нафақаси покроқ ва ишончи комилроқ бўлганидир», дер эдилар.
Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади:
«Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: «Ҳажжи мабрурнинг жаннатдан бошқа савоби йўқ», дедилар».
«Эй Аллоҳнинг Расули! Ҳажжи мабрур нима?» дейилди.
«Таом бериш ва салом ёйиш», дедилар».
Аҳмад ва Ҳоким ривоят қилган.
Шаҳвоний нарсалар, фисқ ва жанжалга йўл қўймаслик. Аллоҳ таоло бу маънони Қуръони каримда таъкидлаган.
Бу борадаги шаҳвоний нарсалар арабчада «рафас» дейилади ва барча шармсиз гап-сўз ҳамда хатти-ҳаракатларни ўз ичига олади. Аёлларга хушомад гапларни айтиш, шаҳвоний гап, ишора ва ҳаракатлар қилиш каби нарсалар рафасга киради. Фисқ эса Аллоҳнинг ҳар бир тоатидан чиқишдир. Жанжал – маълум ва машҳур нарса. Ҳаж қилувчи киши мазкур нарсалардан алоҳида эҳтиёт бўлиши лозим.
 Бақувват, юрса қийналмайдиган кишилар пиёда Ҳаж қилишлари афзал. Шунингдек, бемор, қари ва узрли кишилар ибодатларига нуқсон етмаслиги учун улов миниб Ҳаж қилганлари афзал.
Ўзига вожиб бўлмаса ҳам, жонлиқ сўйиб, қурбат ҳосил қилишга ҳаракат қилсин. Қиладиган қурбонлиги семиз ва чиройли бўлишига эътибор берсин. Қурбонлик вожиб бўлса, ўзи емасин. Агар қурбонлик ихтиёрий бўлса, ўзи ҳам есин.
Абу Бакр Сиддиқ розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Набий соллаллоҳу алайҳи васалламдан Ҳажнинг нимаси афзал?» деб сўралди.
«Баланд овози ва қон оқизгани», дедилар».
Термизий ривоят қилган.
Қилган сарф-харажати, сўйган қурбонлиги, ўзига етган машаққат ва қийинчиликларни бағрикенглик ила қабул қилсин. Уларга чин қалбдан хурсанд бўлсин. Ана ўша Ҳажининг қабул бўлгани аломатидир. Ҳаж йўлида етган ҳар бир машаққат Аллоҳ таолонинг йўлида нафақа қилганнинг ўрнига ўтади.
Ҳажнинг қабул бўлгани аломатларидан яна бири, аввалги маъсиятларни тарк қилиб, ёмон дўстлар ўрнига яхши дўстлар орттириш, ғафлат ва беҳуда мажлислар ўрнига зикр ва илм мажлисларида иштирок этадиган бўлишдир.

“Муҳйиддин Саххоф”жоме масжиди имом хатиби манбалар асосида тайёрлади
ck][/color]
[/font][/pre][/pre]

okahon.8800

  • Jr. Member
  • **
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 4
  • Xabarlar: 87
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #121 : 11 Iyul 2018, 23:20:49 »
ФАРЗАНД АЛЛОҲНИНГ НЕЪМАТИДИР
Фарзанд Аллоҳ таолонинг инсонга берган буюк бир неъматидир. Шунинг учун муқаддас¬ Ислом дини манбаларида фарзандларга «Болалар биз ҳидлайдиган жаннат райҳонларидир» дея таъриф берилади.
Муқаддас Ислом динида фарзанд тарбиясига катта аҳамият қаратилгандир. Айниқса қиз бола тарбиясига диққат қилмоқлик талаб қилинади. Чунки инсоннинг ўзи заиф яратилган, энди аёл зоти эса хилқатан заифроқ яратилган. Табиатан нозик яратилган қиз боланинг тарбияси ҳам нозик бўлади. Ажри ҳам шунга яраша улуғ!
Шунинг учун Пайғамбаримиз (с.а.в) “Кимики икки қизни турмушга чиққунларича вояга етказиб тарбияласа, қиёмат куни мен ва у мана бу иккисига ўхшаб келади”, деб бармоқларини бир-бирига қўшиб кўрсатдилар.
Қиз боласи борлар учун Расулуллоҳ с.а.в. томонларидан бу хушхабар бўлсин! Шу бўлдими, холосми? Қиз боласи бўлса, турмушга чиққунча едирса, ичирса, кийдирса бўлдими? Йўўқ, албатта... Расулуллоҳ (с.а.в). дедилар: “Кимгаики Аллоҳ таоло қиз неъмати билан сийласа, сўнгра уларни чиройли тарбияласа, улар отаси учун дўзахдан парда бўлишади”.
Қизлар дўзахдан парда бўлиши учун чиройли тарбияласа, деган шарт қўйилмоқда. Чиройли тарбия қанақа бўлади? Албатта, Ислом тарбиясидан кўра гўзалроқ тарбия йўқ. Илмли, ҳаёли, иболи, виждонли, қаноатли, сабрли ва итоатли қилиб тарбиялаш, бу гўзал тарбиялардир. Нечта қизни тарбияласа жаннатга лойиқ бўлади.
Пайғамбаримиз (с.а.в). марҳамат қиладилар: “Кимнинг учта қизи ёки синглиси бўлса, кейин уларни ўз қўлида тарбия қилиб катта қилса ва уларга марҳамат назари билан қараса, жаннатга кириши албата муқаррадир”. Шунда бир киши: “Ё Расулуллоҳ, унинг иккита қизи бўлса-чи?”-деб сўради. Расулуллоҳ с.а.в.: “Иккита бўлса ҳам”, дедилар.бошқа бир ривоятда: “Битта бўлса-чи?” деб сўраганларида. Расулуллоҳ с.а.в.: “Ҳа”, дедилар.
Қиз болага тўғри тарбия бериб, одоб бериб, иймон-исломни танитиш, едириб, ичириб, кийинтириш катта машаққатдир. Шунинг учун Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васаллам бунга сабр қилган одамларга жаннатни ваъда қиляптилар.
Ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз (с.а.в) “Кимнинг учта қизи ёки учта синглиси бўлса ёки иккита қизи ёки иккита синглиси бўлса, сўнгра уларни гўзал ахлоқ ва чиройли муомала билан тарбият қилса, қизлари ёки сингиллари албатта унинг жаннатга киришига сабабчи бўлади”- деганлар.
Демак аёлларимиз, қизларимиз ва сингилларимиз бизлар учун мукаррама бўлган зотлардандир, уларни ҳақларига риоя қилган ҳолда ҳушмуомалалик ила муомала қилишимиз лозим.
Муҳаммадийхон Хожиев.


okahon.8800

  • Jr. Member
  • **
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 4
  • Xabarlar: 87
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #122 : 11 Iyul 2018, 23:24:41 »
ДОНИШМАНДЛАР БИСОТИДАН
Эй Жигарбандим хеч нарсани арзимас санама. Баланд тоғлар хам майда тошлардан иборат. Сўзлашдан олдин сўзларингни танлаб ол. Танлаш учун гап пишиб етилишига кифоя қилгудек вақт бер. Зеро гап мевага ўхшайди: пишиб етилиши учун унга вақт керак бўлади.
Шундай гаплар борки, уларни айтасан лекин ҳеч нарса айтмаган бўласан. Шундай сукутлар борки, улар билан хамма нарсани айтган бўласан.
Мол дунё ризқнинг бир бўлагидир. Яна соғлиқ ризқи, фарзанд ризқи, таом ризқи, баракадаги ризқ хам бор. Ризқ фақат мол дунёнинг ўзи эмас. Аллоҳ таолонинг хар бир неъмати ризқдир.
Бир адибдан сўрашди “Ҳикматларнинг энг гўзали қайси?”. У деди “Етмиш йилдан бери китоб ўқиб мана шу сўзлардан гўзалроғини топмадим.
Тоатнинг машаққати кетади, савоби қолади.
Гуноҳнинг лаззати кетади, жазоси қолади.
Бир одамнинг хулқини билмоқчи бўлсанг, ўзидан юқоридагиларга эмас, ўзидан пастдагиларга бўлган муомаласига қарагин.
Ҳаётингда махкам тутадиган энг ажойб хикмат,  сен хақингда айтиладиган гапларга аҳамият бермаслигинг. Кимлигингни ўзинг биласан. Аллоҳ сени ва ҳолатингни сендан хам яхшироқ билади.  Қилаётган ишларингни оқлаб, қадр қимматингни тушириб юрма. Хаётдаги муваффақиятнинг сири барчани рози қилишга уринишдир.
Муҳаммадийхон Хожиев

okahon.8800

  • Jr. Member
  • **
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 4
  • Xabarlar: 87
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #123 : 11 Iyul 2018, 23:52:00 »
ОТА-ОНАГА ЭХТИРОМ
Муқаддас Ислом дини талимотларида инсонни вужудга келишига сабаб бўлган ота-оналарга ҳурмат - эҳтиром кўрсатиш, уларни иззат-икром қилиш буюк фазилатли амаллардан эканлиги баён қилинади. Шунингдек ота - онанинг хизматини адо қилиш ва уларни ҳурматини жойига қўйиш фарзанднинг ихтиёрига берилган хоҳласа қилиб, хоҳламаса қилмайдиган амал эмас, балки, бу шарафли бурч ва вазифадир.
Аллоҳ таоло Қурони каримда "Роббинг фақат Унинг Ўзигагина ибодат қилишингни ва ота-онага яхшилик қилишни амр этди..." ("Исро" сураси, 23-оят).
Мўмин мусулмон инсон доимо ота-онага яхшилик қилиш, ҳурматларини жойига қўйиш, уларнинг ҳузурларида қалблари азият чекиб, диллари вайрон бўладиган сўзни айтмаслик ва уларни ранжитадиган бирон - бир ишни қилмаслиги керак.
Бошқа бир ояти каримада Аллоҳ таоло талим бериб айтади: “Улардан бири ёки ҳар иккиси сенинг қўл остингда кексалик ёшига етсалар, уларга қараб “Уф, жонимга тегди” дема, уларнинг сўзларини қайтарма. Уларга доимо яхши гапир” (Исро сураси 23 – оят).
Халқимизда “Ота-она рози – Худо рози” - деган ибора бор. Демак, ота-она фарзанддан рози бўлмаса, Худо ундан рози бўлмас экан. Уларнинг хизматини қилиш, ҳурматини жойига қўйиш, кексайганларида боқиш, кийинтириш, уларнинг олдиларида овозини кўтармаслик, вафот этганларидан сўнг ҳақларига дуо қилиш ва ҳоказо фарзандларининг бурчидир.
Ҳазрати Луқмони Ҳаким ўғлига деди: “Эй ўғлим, ким ота-онасини рози қилса, Роҳманни рози қилган бўлади. Ким ота-онасининг ғазабига учраган бўлса, Роҳманнинг ғазабини чиқарган бўлади. Эй болам, албатта, ота-она жаннат эшикларидан бир эшикдир. Агар рози бўлсалар, Жабборга бориш бор. Агар аччиқлари чиқса, ёпилиб қолиши бор”
Ибн Аббос (р.а) дан ривоят қилинган ҳадиси шарифда Пайғамбаримиз Муҳаммад (с.а.в) шундай деганлар: “Бир мўмин-мусулмон кишининг мусулмон ота-онаси бўлса, уларга яхшилик қилиб, унинг савобини кутган ҳолда тонг оттирган бўлса, Аллоҳ таоло унга жаннатнинг икки эшигини очади. Агар фақат бири бўлса, битта эшикни очади. Агар фарзанд ота-онадан бирининг ғазабини чиқарган бўлса, ундан онаси ёки отаси рози бўлмагунча, Аллоҳ рози бўлмайди” дедилар. Бир киши: “Ота-онаси унга зулм қилган бўлса ҳамми?”, деб сўради. Расулулоҳ с.а.в.:“Агарчи ота-онаси унга зулм қилган бўлса ҳам, зулм қилган бўлса ҳам, зулм қилган бўлса ҳам”, деб уч маротаба такрорладилар”.
Шу ўринда шоир Отабек Бақонийнинг бир мисра шеърини келтириб ўтсак:
Ҳадис бор пайғамбар расул акрамдан,
“Оналар оёғин тагида жаннат”.
Онани шу қадар юксак қўйса ҳам,
Фарзандга хизматин қилмайди миннат.
Шоир бошқа бир шерида шундай ёзади
Эй фарзанд шуни бил, эсингда сақла,
Онангни ҳурматлаб рози қил уни.
Онасин норози қилган фарзандлар
Дўзахга ўтиндир қиёмат куни.
Ота-онага яхшилик қилиш фарздир. Бу иш Аллоҳ осон қилган кишига осондир. Уларга яхшилик қилиш дегани уларга нисбатан камтарлик қилиш, мулойим гапириш, уларга фақатгина муҳаббат ва ҳурмат назари билан боқиш, уларга овозини баландлатмаслик, улар фарзандларининг бирор неъматига қўл узатсалар, таом ва ичимликларда уларни ўзидан устун қўйишдир. Отаси билан бирга юрган киши асло ундан олдинда юрмасин, бирор мажлисда ўтирганда отасининг гапиришини маъқул топган ўринда асло отасидан сўзни олиб қўймасин, ота-онасининг ғазабидан сақлансин, тоқати етгунча уларни ҳурсанд ва шод қилишга интилсин. Чунки ота-онанинг кўнглига ҳурсандчилик киритиш яхши ишларнинг энг яхшисидир. Ота-она чақиришганда дарҳол ижобат қилсин. Киши агар нафл намозда бўлган чоғида отаси чақирганда намозни енгилроқ ўқиб, уларнинг чақириғига лаббай дейиш керак. Уларга фақат дунёдаги энг ширин сўзларни гапириш лозим.
Ибн Ваҳб ривоят қиладилар: “Имом Моликнинг шогирди Абдураҳмон ибн Қосим ал-Мисрий қўлида “Муватто” китобини ушлаб олган эди. Бирдан ўрнидан турди-да, шу ҳолда узоқ вақт туриб қолди. Ундан нега узоқ вақт тик тургани сўралганда, у: “Онам юқоридан пастга, менинг олдимга бир иш билан тушдилар-да, туриб қолдилар. Онамнинг турганларига мен ҳам туриб турдим. Юқорига чиқиб кетганларидан кейин ўтирдим” деб жавоб берди”.
“Муҳаммад Соли Хожи” жоме масжиди ноиби имоми Ж. Парпиев.


okahon.8800

  • Jr. Member
  • **
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 4
  • Xabarlar: 87
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #124 : 11 Iyul 2018, 23:54:01 »
ҲАЛОЛЛИК ИЛА ЯШАЙИК.
Дунёда мусумон инсонга зийнат бўладаиган амаллардан бири бу ҳалолликдир. Қадимдан мусулмонлар ҳалолликда барча инсониятга ўрнак ва намуна бўлганлар. Ўзларининг хар бир ишарида халолликни ўзлари учун дастурул амал ва мезон қилиб қўйганлар. Тижорат ишларида хам ростгуйлик, омонатдорлик, ўлчовда тўгриликга доимо амал қилганлар. Хатто бозорга бир дехқон инсон хамсулот олиб чиқса сотилганидан ортиб қолганини бир чеккага тартибга солиб кетар ва эртаси куни келиб савдосини давом эттирар, қолдириб кетган нарсасидан озгина хам камаймаган холда бўлар эди. Бу хам бўлса халқимизнинг дини диёнатидан ва иймон эътиқодидан нишона бўлади.
Бугунлик кунда бизлар хам ота боболаримиздан бизларга мерос бўлиб қолган ҳалолликга интилишимиз даркор. Зеро “ҳалоллик бор жойда барака бўлади” дейдилар доно халқимиз. Манашу халолликлардан бири савдодаги халолликдир. Аллоҳ таоло Қурони каримда “Эй имон келтирганлар! Мол-мулкларингизни ўртада ноҳақ (йўллар) билан емангиз! Ўзаро розилик асосидаги тижорат бўлса, у бундан мустасно. Шунингдек, ўзларингизни (бир-бирингизни ноҳақ) ўлдирмангиз. Албатта, Аллоҳ сизларга раҳм-шафқатлидир”. (Нисо сураси 29 - оят).
Ва бошқа бир оятда эса: (Савдо-сотиқда ўлчов ва тарозидан) уриб қолувчи кимсалар ҳолига вой! Улар одамлардан (бирор нарсани) ўлчаб олган вақтларида тўла қилиб оладиган, уларга ўлчаб ёки тортиб берган вақтларида эса уриб қоладиган кимсалардир. Улар (ўлгандан кейин) қайта тирилувчи эканларини ўйламайдиларми Улуғ кунда (қиёматда) – одамлар (бутун) оламлар Парвардигори ҳузурида (ҳисоб-китоб бериш учун) тик турадиган кунда!
Юқоридаги оятларда кишилар ҳаққидан уриб қолувчи фирибгарлар ҳақида сўз юритилган.Улар тарозими, литрми ёки бошқача ўлчовми, бари бир кишилардан нарса олаётганларида тўлиқ ва ортиқча оладилар, аммо харидорларга ўлчаб бераётганда, кам берадилар. Уларнинг бу иши қиёматдан қўрқмаслик белгисидир. Лекин, охиратда аниқ ҳисоб китоб бўлиши билан огоҳлантирилмоқда.
Минг афсуслар бўлсинки, бугунги кунда ёлғончилик, ваъдага вафосизлик, товламачилик, бировни алдаб пул ва нарсаларини олиш, қарз, омонатга нарса олиб, бермасдан юриш, оддий ҳолатларда ҳам ёлғон гапириш, ўз манфаатини ўзганинг манфаатидан, ҳаққидан устун қўйиш каби разил иллатлар, оғир гуноҳлар борки, баъзи инсонларга касб-корларида оддий ҳолга айланиб бормоқда. Бу иллатлар нафақат инсоннинг умри, ризқи, моли, оиласидан баракани кетказади, балки кишининг охирати учун ҳам аянчли оқибатлари учун ҳам сабаб бўлиб қолади.
Бошқа бир ҳадиси шарифда: “Кимики қаердан мол топаётганига эътибор қилмаса, Аллоҳ ҳам уни дўзахнинг қайси эшигидан киришига парво қилмайди”, дея, инсонларни ҳалол ризқни талаб қилишга, бировнинг ҳаққидан огоҳ бўлишга қаттиқ ундаганлар.
Ўтган солиҳ ота-боболаримиз тарозидан уриб қолувчилар ҳақида: "Бир дона донни фойда қиламан деб, кенглиги еру осмонларча бўлган жаннатни бой берганларнинг ҳолига вой бўлсин!" – дер эдилар.
Юқорида ўқиганларимиздан ўзимизга тегишли хулоса чиқариб олайлик. Аллоҳ таоло барчаларимизни ҳалолликда, ростгўйликда, тўғриликда собитқадам қилсин, хар бир ишимизда тўғриликни муваффақ айласин.
“Мухаммад Соли Хожи” жоме масжиди ноиби Ж. Парпиев



MirzoMuhammad

  • Full Member
  • ***
  • Rahmat
  • -aytdi: 3
  • -oldi: 28
  • Xabarlar: 238
  • Jins: Erkak
  • رب زدني علماً
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #125 : 12 Iyul 2018, 12:09:33 »
Ҳаё
Донишмандлар айтибдилар:
“Тўрт нарса чиройлидир, аммо тўрт нарса ундан ҳам чиройлидир – ҳаё эркакларда бўлса чиройли, аёлларда бўлса яна ҳам чиройли; адолат ҳар кимда ҳам чиройли, лекин раҳбарларда бўлса яна ҳам чиройли; тавба қилишлик кексалардан бўлса чиройли, ёшлардан бўлса яна ҳам чиройли; саҳоват бойларда бўлса чиройли, камбағалларда бўлса яна ҳам чиройли”.
Ҳадиси қудсийда шундай келади:
“Эй Одам фарзанди! Бирор кун йўқки, ҳузуримдан сенга ризқинг бориб турмаган бўлсин!  Бирор  кеча  йўқки,  фаришталар  сен  томондан  бир  бузуқ  амални  олиб  келмаган  бўлсин.  Ризқимни  еб,  Менга  осийлик  қиласан.  Ҳолбуки,  сен  Менга  дуо  қилиб(сўраганингда)  дуоларингни ижобат этаман. Яхшилигим сенга тушгувчидир, ёмонлигинг Менга етгувчи.
Бас,  Мен сенга қанчалар яхши Хожаман! Сен Менга қанчалар ёмон бандасан! Сенинг кетма-кет содир этган ёмон, шармандали ишларингни ёпаман. Мен сендан ҳаё қиламан, сен эса Мендан ҳаё қилмайсан. Мендан бошқасини эслайсан-у, Мени унутасан. Одамлардан қўрқасан-у, Мендан хотиржам  юрасан.  Одамларнинг  нафратидан  ҳайиқиб,  Менинг  ғазабимдан(гўё)  омонлик топгансан”. (Қирқ ҳадиси қудсий. Имом Ғаззолий. www.ziyouz.com кутубхонаси)
Демишларки, ҳаё икки хил бўлади:
Биринчи туғма ҳаё бўлиб бу хислатни Аллоҳ таоло Ўзи хоҳлаган бандасига ато этади. Бу табиатан уятчанлик ҳиссидир. Бу ҳис кишини қабиҳ ва тубан амаллардан тўсиб туради. Шу боис, ҳаё эзгулик манбаи ва иймоннинг бир бутоғи дея эътироф этилади.
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам чодрасида ўтирган бокиралардан ҳам ҳаёлироқ бўлганлар.
Умар разияллоҳу анҳу айтадилар:
“Ҳаёли инсон ўзини бир четда тутади. Ўзини четга олган банда тақводор бўлади. Тақво қилганлар омон қоладилар”.
Ҳаёнинг иккинчи хили ўзлаштирилган ҳаё саналади.
Аллоҳ таоло бандаларига ҳаммадан яқин ва барча нарсадан огоҳ Зот. Кўзлар хиёнати ҳам, қалблар разолати ҳам Ундан махфий қолмас! Ушбу ҳақиқатни англаб етган мусулмон ҳар бир ҳолатда Аллоҳдан ҳаё қилишга интилади. Бундай гўзал сифатга эришиш йўлида ҳаракат қилаётган мўмин бир пайтнинг ўзида имоннинг олий хислатларини ҳам қўлга киритади. Бундай ҳаё Аллоҳ таолонинг неъматларини ҳис этиш ва ўзининг ношукурлигини эътироф қилиш орқали ҳам ҳосил бўлади.
Аллоҳ Одамни (алайҳис салом) яратди, Жаброил (алайҳис салом) ақл, имон ва ҳаёни унга келтириб, шундай дедилар:
—  Эй, Одам! Сизга Аллоҳдан салом. Келтирганим уч нарсадан бирини қабул қилишингни истайди. Одам (алайҳис салом) ақлни қабул қилдилар.
Жаброил (алайҳис салом) имон ва ҳаёга:
— Қани, сизлар айрилиб, кетинг, — дедилар. Шунда имон:
— Аллоҳ менга ақлдан ажрамаслигимни, у қайда бўлса, ўша ерда бўлишимни амр этди. Мен ақлдан айрилмайман, — деди.
Кейин ҳаё:
— Аллоҳ мени имонга омонат қилди. Имон қайда бўлса, мен ҳам ўша ердаман. Имон бўлган жойдан айрилмасман деди.
Шундан сўнг учови бир жойда қолиб, бир-биридан айрилмадилар. Бу ҳолга кўра Аллоҳ кимга ақл берган бўлса, имон ва ҳаё ҳам у билан биргадир. Кимга ақл берилмаган бўлса, унда имон ҳам, ҳаё ҳам бўлмайди.

Бахтиёржон Сайдалиев. Улуғнор тумани бош имом хатиби
Нима камиб қоларди бу дунёга келмасам.
Келдиму, не фойда бор дунё сирин билмасам.
Илмлар уммонида бир умр чўмилмасам
Нега келдим дунёга илм талаб қилмасам.

MirzoMuhammad

  • Full Member
  • ***
  • Rahmat
  • -aytdi: 3
  • -oldi: 28
  • Xabarlar: 238
  • Jins: Erkak
  • رب زدني علماً
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #126 : 12 Iyul 2018, 12:25:25 »
Чақимчи жаннатга кирмайди
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Чақимчи жаннатга кирмайди”, дедилар (Имом Аҳмад ва Имом Муслим ривоятлари).
Изоҳ: Чақимчилик бу одамлар орасида гап ташиш демакдир. Чақимчи бир инсоннинг гапини бошқа кишига, унинг гапини бунга етказиб, одамлар ўртасида гина-кудурат, фитнаю фасод пайдо бўлишига сабаб бўлади. Чақимчиликка ундайдиган нарса ё бирор одамга зарар етказиш ёки уни ёмон кўрсатиб қўйиш ёки ким учун чақимчилик қилаётган бўлса, ўша кимсага ёқиш мақсадида амалга оширилади. Шунингдек, чақимчиликка сабаб, ўз нафсини бошқаролмаслик, руҳий тарбиянинг йўқлиги, қалб хасталиклари каби иллатлар бўлиши ҳам мумкин. Чақимчилик Қуръони каримда ҳам, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг муборак ҳадисларида ҳам мазаммат қилинган, қораланган ўта тубан ва разил хулқлардан ҳисобланади. Чақимчиликни ўзига одат қилиб олган кимса қиёмат кунида жуда қаттиқ азобга дучор бўлади. (muxlis.uz)
Амр ибн Динордан ривоят қилинди: “Мадиналик бир кишининг синглиси Мадинанинг бир чeтида яшар эди. Ўша синглиси касал бўлиб қолди ва уни кўриб, қайтиб кeлди. Кeйин синглиси ўлди.
Уни кўмиш учун кeракли нарсаларни тайёрлаганларидан сўнг, қабрга олиб боришди. Кўмиб бўлиб, уйига қатгандан сўнг, ўзининг ҳамёнини ўша қабрда қолдиргани эсига тушди. Ўртоқларининг биридан ёрдам сўради, сўнгра иккаласи қабрга кeлиб, қабрни кавлашиб, ҳамённи топишди. Ўртоғига айтди:
“Сeн нарироққа кeтгин, мeн синглимнинг ҳолатини кўрайин”.
Сўнг қабрни устини ўраб турган нарсаларни олди ва синглисининг қабрида ўт шуълаланиб ёниб турганлигини кўрди, сўнг қабрни ёпиб уйига қайтди. Уйга кeлиб онасидан:
“Синглим нима ишлар қилишини айтинг!” дeб сўради. Онаси:
“Нима учун синглингнни сўрадинг, у ахир ўлган-ку?”, дeди. У яна сўради:
“Айтинг”. Онаси айтдики:
“Синглинг намозларни кeчиктирарди, намозларни тўлиқ, таҳорат билан ўқимасди, қўшниларнинг эшигига кeлиб қулоқ тутиб, уларнинг гапларини эшитарди, гапларини эшитиб, бировларга етказарди”.
Ўша чақимчилиги унинг қабр азобида қолишига сабаб бўлган. Қабр азобидан ким нажот топмоқликни хоҳласа, у чақимчиликдан ўзини озод қилиши кeракдир ва бошқа гуноҳлардан ҳам сақланиб, қабр азобидан қутулиши лозимдир. Унга Аллоҳ Мункар-Накир саволларини осон қилади. Аллоҳ таоло айтади:
“Аллоҳ таоло мўминларни, имон кeлтирган кишиларни ҳаёти дунёда ҳам,охиратда ҳам устивор Сўз билан собитқадам қилур” (Иброҳим, 27).
Ҳасан ривоят қилади: Расулуллоҳ (с.а.в.):
“Одамларнинг ёмони иккиюзламачидир. Бировларнинг олдига бир юзи билан, бошқаларнинг олдига бошқа юзи билан боради”, дeдилар.
Яна бошқа бир ҳадисда айтдиларки:
“Кимки иккиюзламачи бўлса, бу дунёда унинг икки тили бўлса, Аллоҳ таоло унга қиёмат куни оловдан иккита тил қилиб қўяди”.
Қатода айтади: “Аллоҳ бандалари ичида ёмони кўп таъначи, кўп лаънатловчи ва чақимчилар.
Ва яна айтиладики: “Қабр азоби учга бўлинади. Биринчиси ғийбатдан, иккинчиси – сийдикдан, учинчиси – чақимчиликдан”. (Танбeҳул ғофилин. Ал-Фақиҳ Абу Лайс ас-Самарқандий. зиёуз.cом кутубхонаси)

Шарофуддинов Қамариддин. Асака т. "Имом Абу Юсуф" жоме масжиди имом хатиби
Нима камиб қоларди бу дунёга келмасам.
Келдиму, не фойда бор дунё сирин билмасам.
Илмлар уммонида бир умр чўмилмасам
Нега келдим дунёга илм талаб қилмасам.

MirzoMuhammad

  • Full Member
  • ***
  • Rahmat
  • -aytdi: 3
  • -oldi: 28
  • Xabarlar: 238
  • Jins: Erkak
  • رب زدني علماً
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #127 : 16 Iyul 2018, 16:58:58 »
Чин сўзга тўлиқ дунё
Бир шоир ёзган эди:
   Чин сўзга тўлиқ дунё
   Ёлғонга бало борми?!
Ҳақиқатан ҳам инсоф қилиб ўйлаб кўрсак дунёда шунча рост сўзлар туриб, нега ёлғонга ружуъ қўйишимизга ҳеч ақлимиз етмайди. Ҳолбуки, ёлғоннинг охири шармандалик. Ҳеч бўлмаса хижолатлик. Борди-ю у ҳам бўлмаса, лоақал ҳадикда юрамиз... дегим келади-ю, ўйлаб қоламан: ёлғондан хижолат бўлиш ўрнини яна битта ёлғон эгаллаб олганга ўхшайди. Чунки ёлғон гапираётган одам борди-ю ишкали чиқиб қолса, бундай деб қўяман, деган мақсадда яна бошқа ёлғонни захира қилиб қўяди.
Ҳа, ёлғон ёлғонни туғади!
Шариатимиз кўрсатмаларида ёлғон қаттиқ қораланади. Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи васаллам ёлғондан жуда ҳам қаттиқ қайтарганлар.
Имрон ибн Ҳусайн разияллоҳу анҳу айтдилар: "Расулуллоҳ саҳобийлардан:
"Зино қилиш, маст қиладиган ичимликларни ичиш ва ўғрилик қилиш ҳақида нима дейсизлар?" - деб сўрадилар.
Улар:
"Буларнинг ҳукмини Аллоҳ таоло ва унинг Расули биладилар", деб жавоб бердилар.
Шунда Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
"Булар ўта кетган қабоҳат ишлар бўлиб, охиратда ҳам, бу дунёнинг ўзида ҳам уларнинг уқубати, жазоси белгилангандир. Мен сизларга гуноҳларнинг энг катталарини айтиб берайми?" дедилар.
Улар:
“Ҳа” дейишди.
"Оламларнинг Раббиси Аллоҳга ширк келтириш ва ота-онага оқ бўлиш", дедиларда, суяниб ўтирган ҳолатларини ўзгартириб тиз чўкиб олдилар ва: "ҳамда ёлғон сўзлаш!" , деб қўшиб қўйдилар. (Ал-адаб ал-муфрад. Имом Исмоил ал-Бухорий. зиёуз.cом кутубхонаси)
   Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
   “Мунофиқнинг белгиси учдир:
   - гапирса ёлғон гапиради;
   - ваъда берса хилоф қилади;
   - омонат қилинса хиёнат қилади” дедилар. (Имом Муслим ривояти)
Абдуллоҳ ибн Амр разияллоҳу анҳумодан ривоят қилинади:
Пайғамбар саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
“Кимдаки тўртта нарса бўлса ҳақиқий мунофиқ бўлади. Кимдаки улардан бир хислат бўлса, ўшани кетказмагунча унда мунофиқликдан бир хислат бўлади ‒ омонат қилинса хиёнат қилади; сўзласа ёлғон гапиради; аҳд қилса бузади; хусуматлашиб қолса фужур (ноҳақлик, ғирромлик) қилади”. (Имом Бухорий ривояти)
Ҳадиси қудсий:
«Эй  Одам  фарзанди!  Яхшилик  қил,  чунки  яхшилик  жаннат  калити  ва  жаннатга етакловчидир. Ёлғондан четлан, чунки у дўзах калити ва дўзахга етакловчидир”. (Қирқ ҳадиси қудсий. Имом Ғаззолий. www.ziyouz.com кутубхонаси)

Сардорбек Худоёров. Асака т. “Бобожон қори” масжиди имом хатиби
Нима камиб қоларди бу дунёга келмасам.
Келдиму, не фойда бор дунё сирин билмасам.
Илмлар уммонида бир умр чўмилмасам
Нега келдим дунёга илм талаб қилмасам.

MirzoMuhammad

  • Full Member
  • ***
  • Rahmat
  • -aytdi: 3
  • -oldi: 28
  • Xabarlar: 238
  • Jins: Erkak
  • رب زدني علماً
Javob: Одоб ва ахлоқ
« Javob #128 : 16 Iyul 2018, 17:01:48 »
АРАЗЛАШИШ ҲАҚИДА
   Инсон экан, турли ҳолатларга дуч келаверади. Ҳаёт шундай паст-баландликлардан иборат. Лекин ҳар қандай ҳолатда ҳам ҳақиқий инсонийлик сифатларини тутиб туришга интлиш керак. Шулардан бири – инсонлар орасидаги можаролар.
   Баъзан шайтоннинг гапига кириб, баъзан нафсимизга эргашиб ёки бошқа сабабларга кўра яқин инсонлар билан низолашиб қолганимизда қандай йўл тутишимиз керак?
401 - حدثنا يحيى بن سليمان قال حدثني بن وهب قال أخبرني عمرو عن يزيد بن أبي حبيب عن سنان بن سعد عن أنس أن رسول الله صلى الله عليه و سلم قال : ما تواد اثنان في الله جل وعز أو في الإسلام فيفرق بينهما أول ذنب يحدثه أحدهما

   Анас ибн Молик разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади - Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
   "Икки киши Аллоҳ азза ва жалла учун ёки Ислом йўлида бир-бири билан дўст бўлса, битталаридан бир гуноҳ ўтиб қолса, бу нарса дарҳол уларнинг ораларини ажратиб юбормасин", дедилар.
402 - حدثنا أبو معمر قال حدثنا عبد الوارث عن يزيد عن معاذة قالت سمعت هشام بن عامر الأنصاري بن عم أنس بن مالك وكان قتل أبوه يوم أحد أنه سمع رسول الله صلى الله عليه و سلم قال : لا يحل لمسلم أن يصارم مسلما فوق ثلاث فإنهما ناكبان عن الحق ما داما على صرامهما وان أولهما فيئا يكون كفارة عنه سبقه بالفيء وإن ماتا على صرامهما لم يدخلا الجنة جميعا ابدا وإن سلم عليه فأبى أن يقبل تسليمه وسلامه رد عليه الملك ورد على الآخر الشيطان
   Ҳишом ибн Омир разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади - Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
   "Мусулмон мусулмон билан уч кeчадан ортиқ гаплашмай юриши ҳалол эмас. Шу иккаласи аразлашаган ҳолатларида ҳақ йўддан чeтлашган бўладилар. Улардан қайси бири аввал яхшилик, мeҳр-шафқат қилиш томонига ўтса, гуноҳида каффорат бўлади. Улар шундай гаплашмай юрган ҳолича дунёдан ўтсалар, иккаласи ҳам абадий жаннатга кирмайди. Агар улардан қайси бири салом бeрса, иккинчиси жавоб қайтармаса, салом бeрганига фаришта ва жавоб қайтармаганига эса, шайтон жавоб қайтаради", дeганлар.
   Абу Дардо разияллоҳу анҳу: "Сизларга садақа ва рўзадан ҳам хайрлироқ бир нарсани айтайми? Бир-бирига адовати қаттиқ бўлган ёки аразлашган икки кишини яраштирмоқдир", дедилар. (Адабул муфрад)
   وعن أَبي هريرة - رضي الله عنه - : أنَّ رسولَ اللهِ - صلى الله عليه وسلم - قَالَ : (( تُفْتَحُ أبْوابُ الجَنَّةِ يَوْمَ الإثْنَيْنِ ويَوْمَ الخَمْيِسِ ، فَيُغْفَرُ لِكُلِّ عَبْدٍ لا يُشْرِكُ بِاللهِ شَيْئاً ، إِلاَّ رَجُلاً كَانَتْ بينهُ وَبَيْنَ أخِيهِ شَحْناءُ فَيُقَالُ : أنْظِرُوا هَذَيْنِ حَتَّى يَصْطَلِحَا ! أَنْظِرُوا هَذَينِ حَتَّى يَصْطَلِحَا ! )) . رواه مسلم .
   Абу Ҳурайра разияллоҳу анҳудан ривоят қилинади – Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам:
    “Душанба ва пайшанба кунлари жаннат эшиклари очилади. Аллоҳга ширк келтирмаган ҳар бир банда мағфират қилинади. Илло биродари билан адовати бўлган кишиникидан бошқа. Шунда: “Бу иккови ярашгунча кутиб туринглар. Бу иккови ярашгунча кутиб туринглар”, дeб айтилади”, дeдилар. (Муслим ривояти)

   Улуғбек қори Йўлдошев. Асака т. "Холид ибн Валид" жоме масжиди ходими
Нима камиб қоларди бу дунёга келмасам.
Келдиму, не фойда бор дунё сирин билмасам.
Илмлар уммонида бир умр чўмилмасам
Нега келдим дунёга илм талаб қилмасам.