Tarbiya nimaga bog'liq..?  ( 25249 marta o'qilgan) Chop etish

1 2 3 4 5 6 B


Robiya  30 Noyabr 2007, 17:16:05

Assalomu alaykum!
   Qadrli userlar e'tiboriga ushbu yangi mavzuni taqdim etaman.Hozirda jamiyatimiz hayotida yoshlarning o'zini tutishlari, gapirish ohanglari, boshqalar bilan suhbatda madaniyatsizliklari...Bularning barchasi tarbiyaga borib taqaladi.Xo'sh, bolani tarbiyalashni qachondan boshlash kerak?Uning tarbiyali yoki tarbiyasiz bo'lishida nima birinchi o'rinda turadi: oila, jamiyat yoki bolaning o'zi?Yaxshi suhbat quramiz degan umiddaman.

Qayd etilgan


Xudayshukur  02 Dekabr 2007, 16:00:28

Tarbiya ota-onaga bog'liq.Ota - ona yaxshi bo'sa bolaniyam tarbiyasi yxshi bo'ladi. :)

Qayd etilgan


Robiya  03 Dekabr 2007, 15:24:42

Tarbiya ota-onaga bog'liq.Ota - ona yaxshi bo'sa bolaniyam tarbiyasi yxshi bo'ladi. :)
Ammo, ota-onasi yaxshi, juda tarbiyali oilada o'sayotgan ayrim bolalarni ko'rsangiz,umuman boshqa  xulosaga kelishingiz mumkin.Ularni ko'rib, nahotki u o'sha tarbiyali kishining farzandi bo'lsa, degan xayol o'tadi. Tashqaridan qaraganda, ularning oilasida tarbiyaviy muhit hukmronday, ammo, aslida o'zgacha ma'noni uchratasiz. Ularning tarbiyasiga nima ta'sir qilishi mumkin?

Qayd etilgan


Robiya  15 Dekabr 2007, 14:23:32

 Masalan, mening fikrimcha tarbiyaning qanday bo'lishi avvalo insonnig o'ziga bog'liq, ya'ni kishi irodali bo'lsa har qanday vaziyatda ham o'zining tarbiyali ekanligini namoyish eta oladi.

Qayd etilgan


Robiya  15 Dekabr 2007, 16:35:53


Qayd etilgan


Muzayyana  09 Yanvar 2008, 12:17:05

Assalomu alekum!
Tarbiyada faqatgina ota-ona rol o'ynamidi. Lekin ulani roli bor. Ota-ona ming bolaga yaxshi tarbiya bersinu, bolani maktabdagilari yoki o'rtolari, yoki uni o'rab turgan muhit yomon bo'sa, bu bolani tarbiyasini biz xich qachon yaxshi bo'ladi diyomimiz.
Yana bilmadim, xammasi Xudodanku!

Qayd etilgan


mansur_bek  09 Yanvar 2008, 12:45:49

Assalomu alekum!
Tarbiyada faqatgina ota-ona rol o'ynamidi. Lekin ulani roli bor. Ota-ona ming bolaga yaxshi tarbiya bersinu, bolani maktabdagilari yoki o'rtolari, yoki uni o'rab turgan muhit yomon bo'sa, bu bolani tarbiyasini biz xich qachon yaxshi bo'ladi diyomimiz.
Yana bilmadim, xammasi Xudodanku!
baribiram bunda ota-onani aybi bor.chunki ota-ona farzandini usha muhitdan olib chiqmagan.agar ota ona farzandidan xabar olib tursa,kimlar bilan do'st bo'layotganidan xabardor bo'lib tursa bu hol yuzaga kelmaydi.

 Ota onez sizni hamma do'st va o'rtolarizzi tanib ula bilan suhbatlashganmila? Yoki siz hamma tanishlarizni ota-onezga tanishtirganmisiz?

Qayd etilgan


Robiya  09 Yanvar 2008, 14:47:32

Assalomu alekum!
Tarbiyada faqatgina ota-ona rol o'ynamidi. Lekin ulani roli bor. Ota-ona ming bolaga yaxshi tarbiya bersinu, bolani maktabdagilari yoki o'rtolari, yoki uni o'rab turgan muhit yomon bo'sa, bu bolani tarbiyasini biz xich qachon yaxshi bo'ladi diyomimiz.
Yana bilmadim, xammasi Xudodanku!
baribiram bunda ota-onani aybi bor.chunki ota-ona farzandini usha muhitdan olib chiqmagan.agar ota ona farzandidan xabar olib tursa,kimlar bilan do'st bo'layotganidan xabardor bo'lib tursa bu hol yuzaga kelmaydi.

 Ota onez sizni hamma do'st va o'rtolarizzi tanib ula bilan suhbatlashganmila? Yoki siz hamma tanishlarizni ota-onezga tanishtirganmisiz?
Do'stlar siz o'ylaganchalik ko'p bo'lishmaydi...agar bola do'stlariga qarab o'zgarsa,ota-ona uchun 3-4 bolani tanib qo'yish qiyin ish emas.qolganlari siz aytgandek tanishlar va o'rtoqlar hisoblanadi va bola o'zgarsa, ko'proq,do'stlariga qarab o'zgaradi.
Nima bo'lganda ham o'zgarish yoki o'zgarmaslik bolaning o'ziga bog'liq. Agar u xohlamasa, o'rtoqlariga qo'shilmasligi mumkin, ya'ni, ularning salbiy jihatlarini ko'rgan holda ibrat olishi mumkin. Tarbiya jarayoni oilada yuksak darajada tashkil etilgan, bolaning o'rtoqlari ham risoladagidek, ammo bola tarbiyasiz bo'lib boraveradi. Bunda nima yoki kim aybdor..? Qisqasi, muammoli savollar hali juda ko'p va ularga javob topish mushkul. Chunki, bizning javoblarimiz nisbiy bo'lib qolaveradi. Sababi, har kim har xil oilada, muhitda tarbiyalandi va hammaning xarakteri har xil.

Qayd etilgan


AL_laziz87  13 Yanvar 2008, 17:24:41

Masalan, mening fikrimcha tarbiyaning qanday bo'lishi avvalo insonnig o'ziga bog'liq, ya'ni kishi irodali bo'lsa har qanday vaziyatda ham o'zining tarbiyali ekanligini namoyish eta oladi.

Inson irodali bo'lib tugulmaydi. Bolaligidan irodali, aqlan yetuk, ma'naviy baquvvat qilib tarbiya topish kerak. Boshlangich tarbiyani ota -onadan oladi. Tarbiyaga atrof muxit ta'sir o'tkazadi.

Qayd etilgan


Robiya  02 Fevral 2008, 15:10:29

                                            КЎЗГУДАГИ ҚИАФААГИЗ КИМ?
Инсон тарбисни аввало сзидан бошлаши лозим скан. Чунки бола учун биринчи намуна ота-онасидир. Агар сзимиз чекиб, болага чекма, десак, сзимиз ичиб, маст бслиб, болага ичма десак, албатта, таъсир қилмайди.
Кунлардан бир кун аллергис билан оғриган болани шифокор ҳузурига олиб келишибди. Шунда шифокор болага ширинлик ема, сен учун жуда зарарли. Агар ширинлик есанг, ҳамма ёғингга тошма тошиб кетади. Охир-оқибат у ичингга тошиб, сени бсғиб қссди, деб роса бир соат тушунтирибди. Аммо бола шифокорнинг айтганини қилмай, ширинлик есверибди. Аҳволи оғирлашиб, сна сша шифокор ҳузурига келтирилибди. Шунда шифокор гапни чсзмай ширинлик ема, деб қсс қолибди. Буни қарангки, бола сша куннинг сртасидан бошлаб умуман ширинлик емай қсйибди. Ота-она ҳайрон смиш. Ўша докторнинг ҳузурига бориб нега биринчи сафар ширинлик ема, деб бир соат уқтирсангиз ҳам бола айт­ганингизни қилмадию, иккинчи сафар бир оғиз гапингизга кира қолди деб ссрашибди. Шунда доктор кулимсираб, чунки биринчи сафар уқтирганимда сзим ширинлик ер сдим. Иккинчи сафарида сса уни сзим ҳам истеъмол қилмай қсйгандимда, деб жавоб қилибди.
Оилада ҳам шундай. Оилада нима ардоқланса, бола ҳам сша нарсани ардоқлайди. Шунингдек, таълим-тарбиснинг ботиний биздан сширин томонлари ҳам йсқ смас. Агар биз болага тсғри йсл ксрсатиб, сзимиз пинҳона қинғир ишлар қилиб юрсак, бола буни сезади ва айтган гапингизни смас, қилган ишингизни қилади.
Мен насл-насаб борасида хам ксп сйлаганман. Баъзи бефарзанд оилалар етим болаларни сз тарбисларига оладилар. Аксарист ҳолларда болалар ақлли-ҳушли бслиб улғайишади. Аммо баъзан тарбисга олинган болаларнинг оиладан қочиб кетганини, ксча-ксйда киссавурлик қилиб юрганини сшитиб қоламиз. Аега снди баъзилар схши тарбис ксриб ссадию, бошқалар сса оилани тарк стишади? Балки, бу ерда гап насл-насабда смас, инсон инсонга бериши мумкин бслган муҳаббатдадир.
Бундан 20-30 йиллар илгари Қозоғистонда она бсри сғирлаб кетган бир болакайнинг дараги чиқди. Уни ҳатто телевизор орқали ҳам ксрсатишди. Бсрилар орасида ссиб, улғайган одам на гапиришни, на инсонга хос бсл­ган бирон ҳатти-ҳаракатни биларди. У тсрт оёқ­лаб юрар, хавф сезса, бс­рилардек ириллар, увилларди. Уни чслу биёбондан тутиб келиб, икки-уч йил тарбислашган, унга ссз сргатишган. Шунда ҳам қозоқ Мауглисининг ҳайвонларга хос ҳаракатлари, ксз қарашлари сз­гармаган.
- Она бсри менга меҳрибон сди. Отам ҳам шундай. Ўамма бсрилар менга меҳрибон сди. Хавф сезсалар, ҳаммалари бир бслиб, бир-бирларини ҳимос қилишарди. Одамлар уларга схшамас скан! - деганди у ойнаи жаҳон орқали.
Ўша кезлари бсри-одамнинг гаплари шов-шув бслиб кетган, баъзилар ҳатто хафа ҳам бслишганди. У - биз одамларни тушуна олмади деб. Аасл-насаби инсон зотидан бсл­ган бу Маугли нечун бсрилар орасида уларга схшаб ссди. Унинг ота-онасидан мерос қолган ирсий хотиралари қаёқда қолди?! Демак, инсондаги имконистлар юзага чиқиши учун маълум шарт-шароит керак скан-да! Биз болаларимизга шу имконистни етарлича бера олспмизми, мана масала қаерда! Мен оналар болаларига етарлича меҳр бермасптилар, демоқчи смасман. Аммо бундай олиб қаралганда меҳр нима билан слчанади, сзи? Менимча, сътибор билан! Бола касал бслганда ухламаслик, уни суйиб сркалаш, вақтида овқатини бериш меъёр смас. Биласиз, сзбек хонадонларида юмуш ксп. Аксарист ҳолларда оналар юмушларини бажариб олиш учун болаларини кс­чага ҳайдашади. Тсғри, болалар кс­чага чиқиб сй­наши ҳам керак. Аммо меъёр билан-да! Аз кунлари, ҳатто соат сн-сн бирда ҳам улар ксча санғишади. Аки телевизор ксришади. Баъзи ҳолларда болалар сртаю-кеч скран қаршисида стиришади. Бу боланинг руҳисти, соғлиғи учун жуда зарарли сканини оналар билишса керак.
Айниқса, бола тарбисÂ­сида китобнинг роли жу­да муҳим. Баъзида сқувчилардан мактаб дасÂ­турига кирган фан асарни сқи­дингми деб ссрасангиз, у с, мен унинг видеосини кср­ганман, деб жавоб қилишади. Билъакс, видеотасвир билан асар сқиш сртасида катта фарқ бор. Гап бу сринда асл нусханинг киноасарга нечоғлик сқин ёки узоқлиги ҳақида кетмаётир. Кинотасвир руҳистни таранглаштиради, ундаги лавҳаларни қабул қилиш, жамлаш кишини зсриқтиргани ҳолда, мисни дангаса қилиб қссди. Китоб сқиганда сса одам фикрлашга, асар воқеаларини хаёлида жонлантиришга мажбур бслади. Шу тарзда тафаккур сса боради, болалар фикрлашни таҳлил қилишни срганишади, ссз бойлиги ошади, дунёқарашлари шакллана боради.
Кспинча ксча-ксйда не қиларини билмай, тентираб юрган болаларни ксрсам, ачиниб кетаман. Ксчада бекор санғиб юрган ана шу болалар сртага, катта бслганларида ҳам худди шундай ҳаёт йслларида адашиб юрадилар. Болаларни қобилистларига ксра бирон ишга йсналтириш, йсл ксрсатиш, тс­гаракларга олиб бориш фақат устозларнинг иши смас. Бунда ота-оналар ҳам масъул бслиши керак. www.bekajon.uz

 

Qayd etilgan