Muallif Mavzu: Imom al-Buxoriy. Al-jome' as-sahih (4-jild)  ( 324149 marta o'qilgan)

0 Foydalanuvchilar va 4 Mehmonlar ushbu mavzuni kuzatishmoqda.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #660 : 08 May 2009, 09:10:26 »
21-bob. Qasam haqida

Ash’as ibn Qays rivoyat qiladilar: «Nabiy sallallohu alayhi va sallam: «Birovni aybdor qilmoqlik uchun ikki guvoh yokim qasam darkor bo‘lur!» — deb aytdilar. Umar ibn Abdulaziz yog‘furushlarga mansub uylardan birining oldidan topilgan murda haqida o‘zi Basraga amir qilib yuborgan Adiy ibn Artotga yoza turib: «Agar murdaning egalari guvohu dalil topsalar (qotilni jazolag‘il), aks holda odamlarga zulm qilmag‘il, chunkim guvohu dalili topilmay qolgan jinoyat yuzasidan qiyomatda hukm chiqarilgaydur!» — deb amr qildi».

Bushayr ibn Yasor ta’kidlaydilarki, Sahl ibn Abu Hasma degan bir ansoriyning aytganiga qaraganda, uning qavmiga mansub bo‘lgan bir necha kishi Xaybarga birga borib, har tarafga tarqalib ketishibdi. Keyin, odamlar (yahudiylar) ularning hamrohlaridan birining o‘ligini topib olishibdi. Shunda ular o‘likni topib olganlarga: «Buni sizlar o‘ldirgandursizlar!»—deyishibdi. O’likni topib olganlar: «Uni biz o‘ldirgan ermasmiz, qotilning kim erkanligini ham bilmag‘aymiz!» — deb aytishibdi. Shul tariqa ular janjallashib Nabiy sallallohu alayhi va sallamning huzurlariga borishibdida: «Yo Rasulalloh, biz Xaybarga birga kelgan erdik keyin bilsak hamrohlarimizdan birini o‘ldirishibdi»,— deyishibdi. Shunda Janob Rasululloh: Hissiyotga berilmay oqilona gapni gapiringizlar, uning qotili xususida guvohu dalil keltira olg‘aysizlarmi?» — debdilar. Ular: «Sizning guvohu dalilimiz yo‘qdur»,— deyishibdi. Janob Rasululloh: «Bo‘lmasam, ular (yahudiylar) qasam ichsinlar!»— debdilar. Ular: "Biz yahudiylarning qasamiga ko‘nib qaytib keta olmag‘aymiz!» — deyishibdi. Janob Rasululloh o‘ldirilgan ansoriyning xun haqini bekor qilgilari kelmay zakotga keltirilgan tuyalardan yuztasini ularga berib yuboribdilar».

Abu Kiloba rivoyat qiladilar: «Bir kuni Umar ibn Abdulaziz devonga chiqib taxtiga o‘ltirgach, odamlarga izn berib erdi, ular ichkariga kirishdi. Shunda ul odamlarga: «Qasam haqida ne degaysizlar?» — dedi. Ulardan biri «Birovni gunohkor deb qasam ichsalar, undan qasos olmoqlik haqlig‘dur, chunkim xalifalar qasamga binoan qasos olganlar!» — dedi. Umar ibn Abdulaziz menga: «Ey Abu Kiloba, bul xususda sening fikring nedur?» — deb meni ham munozaraga jalb qildi. Men: «Yo Amir al-mu’miniyn huzuringizda lashkarboshilar va arab zodagonlari hozir tururlar, aytingizchi, ana shulardan elliktasi Damashqdagi bir ojiza kishini, o‘zlari ko‘rmay turib, zino qildi deb guvohlik bersalar, uni rajm (toshbo‘ron) qildirgan bo‘lurmi erdingiz?» — dedim. Umar ibn Abdulaziz: «Yo‘q»,— dedilar. Men: «Aytingizchi, ulardan elliktasi Humsdagi bir kishini, o‘zlari ko‘rmay turib, o‘g‘rilik qildi deb guvohlik bersalar, uning qo‘lini kestirgan bo‘lurmi erdingiz?» — dedim. Umar ibn Abdulaziz «Yo‘q»,— dedilar. Men: «Olloh taolo haqi, Rasululloh sallallohu alayhi va sallam birovni nohaq o‘ldirgan yokim uylangandan keyin zino qilgan yohud islomdan yuz o‘girib Olloh taolo va uning rasuliga qarshi urushgan uch toifa kishilarnigina o‘limga mahkum qilganlar, xolos!» — dedim. Shunda odamlar: «Anas ibn Molik Rasululloh sallallohu alayhi va sallamning o‘g‘irlik qilganlarning qo‘llarini kestirib, ko‘zlarini o‘ydirib, so‘ng oftobga tashlatib qo‘yganlari haqida aytib bergan ermasmi?!—deyishdi. Men: «Anas ibn Molik menga aytib bergan o‘shal hadisni sizlarga rivoyat qilayin, ul bunday degan erdi»,— dedim: «Ukl qabilasiga mansub bo‘lmish sakkiz kishi Rasululloh sallallohu alayhi va sallamning huzurlariga kelishib, musulmon bo‘ldik deb ul zotga bay’at qilishdi. So‘ng, Madina havosi ilg‘ab betob bo‘lib qolishgach, Janob Rasulullohga bul haqda nolishdi. Shunda ul zot: «Bizning tuyabonimiz birlan birga cho‘lga chiqib, tuya suti va siydigidan ichib bir davolanmag‘aymisizlar?» — dedilar. Ular rozi bo‘lib cho‘lga chiqishdida, tuya suti va siydigidan tanovul qilishib sihat topishdi. Keyin, Janob Rasulullohning tuyabonlarini o‘ldirishib, tuyalarni haydab ketishdi. Janob Rasululloh bundan xabar topib, ularning ortidan odam yubordilar. Ularni ushlab kelishgach, qo‘lu oyoqlarini kestirib, ko‘zlariga mil torttirib, so‘ng oftobga tashlatib qo‘yib erdilar, o‘lib ketishdi». Aytingizlarchi, ularning islomdan qaytib odam o‘ldirib, o‘g‘rilik qilganlaridan ham og‘irroq gunoh bormidur?!» — dedim. Shunda Anbasa ibn Sa’id «Olloh taolo haqi, bugungidek gapni sira eshitmagan erdim!» — dedi. Men unga: «Mening gapimga z’tiroz bildirurmisen?»—dedim. Ul: «Yo‘q, aksincha, risoladagi gapni qildingiz! Olloh taolo haqi, bul lashkar, modomiki uning orasida bul shayx (meni, ya’ni Abu qilobaii nazarda tutyapti) mavjud erkan, xayriyatga erishavorg‘aydur!» — dedi. Men bunday dedim: «Qasam xususida Janob Rasulullohdan qolgan bir sunnat mavjuddur: Bir kuni bir guruh ansorlar Janob Rasulullohning kirib, suhbatlashib o‘ltirib erdi, ulardan biri tashqariga chiqib ketdi. Shunda uni kimdir o‘ldirdi. Birozdan keyin, qolgan ansorlar ham uning ortidan chiqib, do‘stlarining qonga belanib yotganini ko‘rishdi. Ular Janob Rasulullohning qoshlariga qaytib borib: «Yo Rasulalloh, do‘stimiz biz birlan suhbatlashib o‘ltirib, keyin ko‘z o‘ngiyizda tashqariga chiqib ketgan erdi. Hozir chiqib qarasak qonga belanib yotibdur!» — deb aytishdi. Janob Rasululloh: «Kimni uning qotili deb gumon qilursizlar?» — dedilar. Ular: «Biz uni yahudiylar o‘ldirgan deb hisoblag‘aymiz!»— deyishdi. Janob Rasululloh odam yuborib yahudiylarni chaqirib keltirdilarda, ularga: «Manabul odamni sizlar o‘ldirdingizlarmi?» — dedilar. Yahudiylar: «Yo‘q»,— deyishdi. Janob Rasululloh ansorlarga: Yahudiylardan elliktasi do‘stingizni o‘ldirmaganmiz deb qasam ichsa, rozi bo‘lurmisizlar?» — dedilar. Ansorlar: «Bul yahudiylar barchamizni o‘ldirib, keyin tonib bemalol qasam ichaverg‘aylar!» — deyishdi. Janob Rasululloh: «Unday ersa, o‘zingizdan elliktangiz xun haqi to‘laymiz deb qasam icha olgaymisizlar?» — dedilar. Ular: «Biz qasam icha olmag‘aymiz!» — deyishdi. Shundan so‘ng, Janob Rasululloh o‘ldirilgan ansoriyning xun haqini o‘zlari to‘lab yubordilar. Yana bir misol: Johiliyat davrida Huzayl qabilasi bir bolani oq qilib erdi, ul borib Vathodagi bir yamanlik oilaning uyiga o‘g‘rilikka tushdi. Shunda oila a’zolaridan biri sezib qolib uni qilich birlan chopib o‘ldirdi. Keyin, Huzayl qabilasi odamlari kelib yamanlikni haj qilib turgan Hazrat Umarning huzurlariga olib borishdida: «Bul odam bizning kabiladoshimizni o‘ldirdi!», — deyishdi. Yamanlik «Bular uni allaqachon oq qilib yuborganlar!» — dedi. Hazrat Umar «Unday ersa, Huzayl qabilasidan ellik kishi uning oq qilinmaganligiga qasam ichsin!» — deb aytdilar. Ulardan qirq to‘qqiz kishi shunday deb qasam ichdi. Shul asnoda Huzayl odamlaridan biri Shomdan kelib olgan erdi, undan qasam ichmoqni iltimos qilishdi, ammo ul ming dirham berib yolg‘on qasam ichmoqdan bosh tortdi. Keyin, ular uning o‘rniga Hazrat Umarning huzurlariga boshqa bir odamii kiritishdi, ul pulni o‘ldirilganning ukasiga berib o‘zaro til biriktirdi. Aytishlariga qaraganda, o‘shal yolg‘on qasam ichgan ellik kishi yo‘lda ketayotib bir xurmozorga yaqin borganda qattiq jala quyib bergan va ular o‘shal yerdagi bir g‘orga qochib kirganda g‘or bosib qolib, o‘zaro til biriktirgan ikki kishidan bo‘lak barchasi halok bo‘lgan. Keyin, bir katta tosh dumalab tushib, ulardan biri o‘lgan, o‘ldirilgan yamanlikning ukasini ersa oyog‘i sinib, bir yildan so‘ng ul ham vafot qilgan.

Yana bir muslim Abdulmalik ibn Marvon qasamga binoan bir kishidan qasos olib,talay vaqt bul ishidan pushaymon yeb yurdi. Keyin, o‘shal qasam ichgan ellik kishining ismi devondan o‘chirilib, o‘zlari Shomga badarg‘a qilindi»
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #661 : 08 May 2009, 09:10:36 »
22-bob. Birovning uyiga o‘g‘rincha mo‘ralagan odamning ko‘zini o‘yib qo‘yishsa, tovon to‘lanmaydi!

Anas (ibn Molik) rivoyat qiladilar: «Bir kishi Janob Rasulullohning hujralariga o‘g‘rincha mo‘ralab erdi, ul zot qo‘llaridagi tig‘ birlan uning ko‘zini nishonga oldilar».

Ibn Shihobga Sahl ibn Sa’d as-Soidiy bunday deb xabar bergan erkanlar: «Bir kishi Rasululloh sallallohu alayhi va sallamning hujralari eshigidan o‘g‘rincha mo‘raladi. Shunda ul zot: «Meni o‘g‘rincha kuzatib turganingni sezib qolganimda erdi, mana shul taroqni ko‘zingga tiqib olgan bo‘lur erdim! Birovning xonadoni ichkarisiga ko‘z tashlamoqdan oldin ruxsat so‘ramoq darkor!»—dedilar».

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Abulqosim sallallohu alayhi va sallam: «Basharti, birov uyingga o‘g‘rincha mo‘ralag‘ayduru, tosh otib ko‘zini chiqarg‘aydursan, buning uchun gunohkor bo‘lmag‘aydursan!» — dedilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #662 : 08 May 2009, 09:10:48 »
23-bob. Qotilning xun haqi to‘laydirgan qarindoshlari haqida

Sha’biy: «Abu Juhayfa menga bunday degandi», — deydilar: «Men Hazrat Alidan «Sizda Qur’onda aytilmagan narsalar xususida bitilgan biror risola mavjudmidur?» — deb so‘radim. Hazrat Ali: Don-dunlarni ko‘kartirib, insonlarni yaratgan zot haqi, bizda Qur’onda aytilgan narsalar xususida bitilgan, ya’ni Olloh, taoloniig Kitobini tushunmog‘imizga yordam berguvchi risola birlan mana bu varaqlardagi matndan o‘zgasi yo‘qdur!» — deb aytdilar. Men: «Bul varaqlarda nelar haqida bitilmishdur?» — dedim. Hazrat Ali: «Xun haqi, asir ozod qilmoq hamda o‘ldirilgan kofir uchun musulmonni o‘ldirmoq mumkin emasligi xususida»,— deb javob qildilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #663 : 08 May 2009, 09:10:57 »
24-bob. Ayolning homilasi haqida

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Huzayl qabilasidan bo‘lmish ikki ayol bir-biriga tosh otib, biri ikkinchisiking homilasini tushirib qo‘ydi. Shunda Janob Rasululloh tushib qolgan homila tovoni uchun bitta qul yokim cho‘ri hukm qildilar».

Muso ibn Ismoil Hishomdan naql qiladilar: «Umar raziyallohu anhu ayolning tushirib qo‘yilgan homilasi xususida maslahat so‘radilar. Shunda Mug‘iyra ibn Shu’ba «Nabiy sallallohu alayhi va sallam tovon uchun bitta qul yokim cho‘ri hukm qilgan erdilar», — dedi. Hazrat Umar «Bunga o‘zingdan bo‘lak yana bir guvoh keltir!» — deb aytib erdilar, ul Muhammad ibn Maslamani guvoh qildi. Muhammad ibn Maslama Nabiy sallallohu alayhi va sallamning shunday hukm chiqarganliklariga guvohlik berdi.

Ubaydulloh ibn Muso Hishomdan naql qiladilar: «Hazrat Umar: «Kimdakim Nabiy sallallohu alayhi va sallamning tushirib qo‘yilgan homila xususidagi hukmlarini eshitgan ersa, menga aytsin!» — deb odamlarga murijvat qildilar. Shunda Mug‘iyra: «Tovon uchun bitta qul yokim cho‘ri hukm qilganlar», — dedi. Hazrat Umar: «Bunga o‘zingdan bo‘lak yana bir guvoh keltir!» — dedilar. Shunda Muhammad ibn Maslama «Nabiy sallallohu alayhi va sallamning shunday hukm chiqarganliklariga men guvohman!» — dedi».

Hishom ibn Urva otalari haqida rivoyat qiladilarki, ul kishi Mug‘iyra ibn Shu’baning: «Hazrat Umar ayolning (birov tomonidan) tushirib ko‘yilgan homilasi hukmi haqida odamlardan maslahat so‘radilar», — deb aytganini eshitgan erkanlar.
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #664 : 08 May 2009, 09:11:15 »
25-bob. Ayolning tushib qolgan homilasi hamda ayol to‘lolmay qolgan tovonni uning bolasi ermas, balki qarindoshlari to‘lamog‘i lozimligi haqida

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Rasululloh sallallohu alayhi va sallam Baniy Lihyon qabilasidan bo‘lmish bir ayolning tushirib qo‘yilgan homilasi tovoni uchun bir qul yokim cho‘ri hukm qildilar. Dugonasining homilasini tushirib qo‘ygan ayol vafot qilgach, uning merosini bolasi birlan eriga ta’yin qilib, ul to‘lolmay qolgan tovonni qarindoshlari zimmasiga yukladilar».

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Huzayl qabilasiga mansub ikki ayol urishib qoldi. Shunda ulardan biri tosh otib ikkinchisini o‘ldirib qo‘ydi, natijada uning homilasi ham nobud bo‘ldi. Keyin, ikkala ayolning qarindoshlari janjallashib Janob Rasulullohning huzurlariga borishdi. Ul zot homilaning tovoni bir qul yokim cho‘ri deb hukm qildilar, uning onasining xun haqini ersa, qotil ayolning qarindoshlari zimmasiga yukladilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #665 : 08 May 2009, 09:11:24 »
26-bob. Qul yokim bolani yordamga chorlagan kishi xususida

Naql qilinishicha, Ummu Sulaym maktabdorga odam yuborib: «Menga jun titishda yordam qilmoqlari uchun bolalardan yuborg‘il, ammo ozod bolalarni yubormag‘il!» — deb aytmoqni tayinlabdi.

Anas (ibn Molik) rivoyat qiladilar: «Janob Rasululloh Madinaga kelganlarida Abu Talha meni qo‘limdan yetaklab huzurlariga olib bordilarda: «Yo Rasulalloh, Anas fahm farosatli bola, ul sizga dastyorlik qilib yursin!»—dedilar. Men ul zotning muqimliklarida ham, safarga chiqqanlarida ham xizmatlarini qildim. Olloh taolo haqi, bir ishni noto‘g‘ri qilsam, nega bunday qilding deb yokim bir ishni qilmagan bo‘lsam, nega qilmading deb biror marta ham meni koyimadilar!
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #666 : 08 May 2009, 09:11:34 »
21-bab. Kon hamda quduq (egasi, agar ularga birov tushib ketib mayib bo‘lsa yokim o‘lib qolsa), tovondor bo‘lmag‘aydur!

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Rasululloh sallallohu alayhi va sallam: «Tilsiz hayvon (etkazgan) jarohat uchun (uning egasi) tovondor bo‘lmag‘aydur hamda quduq va kon (egasi ham ularga tushib ketib mayib bo‘lgan yokim o‘lgan odam uchun) tovondor bo‘lmag‘aydur, ammo oltin koni (xazina)ning beshdan biri zakotga berilgaydur» — dedilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #667 : 08 May 2009, 09:11:43 »
28-bob, Tilsiz hayvon (etkazgan jarohat uchun uning egasi) tovondor bo‘lmag‘aydur!

Ibn Sirin: «Suvorisiz ulov tepib olsa, uning egasidan tovon olinmagan, ammo yuganni bo‘sh qo‘ygani oqibatida ulovi birovni tepib olgan suvoridan tovon olingay», — deydilar. Hamjad: «Agar suvori qamchilab yokim nuqib tezlatmagan bo‘lsa-yu, ulovi birovni tepib olgan ersa, undan tovon olinmag‘aydur»,— deydilar. Shurayz: «Birov hayvonni ursa-yu, ul uni tepib olsa buning uchun uning egasidan tovon olinmag‘aydur», — deydilar. Hakam va Hammod: «Kirakash, ayol mingan eshakni haydaganda, ayol yiqilib tushsa, undan tovon olinmag‘aydur»,— deyishadi. Sha’biy: «Ulovni qattiq qaydab charchatib xarob qilgan (kirakash) uning uvoliga qolgaydur, ammo ulovning qadamiga (qarab ortidan oshiqmay kelayotganda nobud bo‘lib qolsa, (joniga) zomin bo‘lmag‘aydur»,— deydilar.   

 Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Rasululloh sallallohu alayhi va sallam: «Tilsiz hayvon (etkazgan jarohat uchun uning egasidan) tovon olinmag‘aydur, shuningdek quduq va konga (tushib mayib yokim nobud bo‘lgan odam uchun ham ularning egasi) tovondor qilinmagaydur, ammo oltin koni (xazina)ning beshdan bir qismi zakotga berilg‘aydur»,— deb aytdilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #668 : 08 May 2009, 09:11:54 »
29-bob. Aybsiz zimmiyni o‘ldirgan kishining gunohkor bo‘lmog‘i haqida

Abdulloh ibn Amr rivoyat qiladilar: «Rasululloh sallallohu alayhi va sallam: «Kimki ahddosh kishini (zimmiyni) o‘ldirg‘aydur, jannat bo‘yini hidlamag‘aydur, jannat bo‘yi qirq yillik masofadan ham kelib turg‘aydur»! - dedilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #669 : 08 May 2009, 09:12:05 »
30-bob. Kofirni o‘ldirib qo‘ygan musulmonning o‘ldirilmasligi haqida

Abu Juhayfa rivoyat qiladilar: «Men Hazrat Alidan: «Sizda Qur’onda aytilmagan narsalar haqida bitilgan biror risola bormidur?» — deb so‘radim, Hazrat Ali: «Urug‘larni undirguvchi va insonlarga jon ato etguvchi zot haqi, bizda Qur’on sharhi birlan mana bu sahifalardai o‘zgasi yo‘qdur» — dedilar. Men: «Bul sahifalarda nelar haqida bitilgandur?» — dedim. Hazrat Ali: «Tovon to‘lamoq, asir ozod qilmoq hamda kofirni o‘ldirib qo‘ygani uchun musulmon o‘ldirilmasligi xususida yozilgandur», — dedilar!
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #670 : 08 May 2009, 09:12:18 »
31-bob. Musulmon odam jahli chiqib yahudiyni shapaloq ursa...

Abu Sa’id rivoyat qiladilar: «Nabiy sallallohu alayhi va sallam «Meni boshqa payg‘ambarlardan afzal ko‘rib, ulariing ummatlarini kamsitmangizlar!» — deb aytganlar».

Abu Sa’id al-Xudriy rivoyat qiladilar: «Bir yahudiy Janob Rasulullohning huzurlariga kelib: «Yo Muhammad, sizning sahobalaringizdan bo‘lmish bir ansoriy mening yuzimga shapaloq urdi!» — dedi. Janob Rasululloh: «O’shal ansoriyni chaqirib kelingizlar!» deb amr qildilar. Uni chaqirib kelishgach, ul zot «Nega uni urding?» — dedilar. Ansoriy ketayotgan erdim, shunda uning: «Musoni barcha insoniyatdan afzal qilib yaratgan zot haqi!» — deganini eshitib: «Muhammad sallallohu alayhi va sallamdan hammi?» — dedimda, g‘azabim kelganidan uni bir shapaloq urdim», — dedi. Janob Rasululloh: «Meni boshqa payg‘ambarlardan ustun qo‘ymangizlar! Darhaqiqat, qiyomat kuni odamlar (sur ovozidan) behush bo‘lib yiqilg‘aydurlar, men birinchi bo‘lib, o‘zimga kelg‘aydurman. Shunda Muso alayhissalomning Arsh ustunlaridan birini ushlab turganlarini ko‘rg‘aydurman, ammo mendan ilgari o‘zlariga kelganmilar yokim ul kishiga sur ovozidan behush bo‘lmaslik ato qiling‘anmi, buni bilmag‘ayman»,— dedilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #671 : 08 May 2009, 09:12:59 »
Bismillohir rahmonir rahiymi

MURTADU MUNOFIQLARNI TAVBA QILDIRMOQ VA ULARGA QARSHI KURASHMOQ XUSUSIDA HAMDA OLLOH TAOLOGA SHIRK KYELTIRGANLARNING GUNOHLARI VA ULARNING BUL DUNYO BIRLAN OXIRATDA TORTADIRGAN AZOBLARI HAQIDA KITOB


Olloh taolo: «Shirk (keltirmoq o‘ziga o‘zi) katta zulm (qilmoqdur) va agar shirk keltirsang, barcha solih amallaring habata bo‘lib, (oxirat savobidan) ajraganlar toifasidan bo‘lursen!» — deydi.

Abdulloh (ibn Mas’ud) rivoyat qiladilar: «Olloh taoloning «Iymon keltirib, iymonini zulm birlan bulg‘amaganlar...» degan oyati karimasi nozil bo‘lganda Nabiy sallallohu alayhi va sallamning sahobalari: «Qaysi birimiz iymonimizni zulm birlan bulg‘amaganmiz?!» — deya iztirobga tushishdi. Shunda Janob Rasululloh: «Bu yerda gap har qanday zulm to‘g‘risida ermas, Luqmonning «Shirk — katta zulmdur!» degan so‘zini eshitmaganmisizlar?» — dedilar».

Abdurrahmon ibn Abu Bakra otalaridan naql qiladilar: «Rasululloh sallallohu alayhi va sallam «Ollohga shirk keltirmoq, ota-onaga oqlik qilmoq va yolg‘on guvohlik bermoq — gunohi azimlardandur!» — deb takror takror aytaverdilarki, hatto biz: «Dam olsalar erdi!» — dedik».

Abdulloh ibn Amr rivoyat qiladilar: Bir badaviy Janob Rasulullohning huzurlariga kelib: «Yo Rasulalloh, eng katta gunoh qaysidur?» — dedi. Janob Rasululloh: «Ollohga shirk keltirmoqdur!»— dedilar. Badaviy: «Yana qaysidur?» — dedi. Janob Rasululloh: «Ota-onaga oqqlik qilmoqdur!» — dedilar. Badaviy: «Yana qaysidur?» — dedi Janob Rasululloh: «Yolg‘on qasamdur!»— dedilar. Shunda men: «Yolg‘on qasam nedur? — dedim. Janob Rasululloh: «Yolg‘on gapirib musulmon odamning molini tortib olmoqdur!» — dedilar».

Ibi Mas’ud rivoyat qiladilar: «Bir kishi: «Yo Rasululloh, johiliyat davridagi qilmishlarimiz uchun ham jazolanamizmi?»—dedi. Ul zot: «Islom davrida yaxshilik qilmoqni odat qilg‘onlar johiliyat davridagi qilmishlari uchun jazolanmag‘aylar, Islom davrida yomonlik qilishda davom etgan ersa oldingi va keyingi gunohlari uchun ham jazolang‘aylar»,—dedilar.
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #672 : 08 May 2009, 09:13:43 »
1-bob. Murtad erkagu ayolga nisbatan chiqarilgan hukm haqida

Ibn Umar, Zuhriy va Ibrohim: «Murtad (dindan qaytgan) erkagu ayol tavba qildiriladi, aks holda o‘ldiriladi» — deyishadi.

Olloh taoloning qavli («Oli Imron» surasi): Oyatning mazmuni: Iymon keltirgandan so‘ng qayta kofir bo‘lgan qavmni Olloh qanday hidoyat qilsin?! Axir ular rasul barhaq deb guvohlik bergan erdilar-ku, ularga ravshan dalillar keltirilgan erdi-ku? Olloh zolim qavmni hidoyat qilmag‘ay! Bundaylarning jazosi shulkim, ularga Ollohning, farishtalarning va jamiki insonlarning la’nati bo‘lgaydur! Ular doimiy la’natga qolg‘aylar va ularning azobi yengillashtirilmag‘ay va bunga umidvor ham qilinmag‘aylar. Ammo, shundan so‘ng tavba qilib to‘g‘ri yo‘lga qaytganlar mustasnodurlar, chunkim Olloh kechiruvchan va rahmdil zotdur! Iymon keltirgandan so‘ng o‘ta kofir bo‘lib ketganlarning tavbasi qabul qylinmag‘ay, ular to‘g‘ri yo‘ldan butunlay ozganlardur!".

Olloh, taoloning qavli («Oli Imron» surasi), Oyatning mazmuni: «Ey mo‘minlar, agar sizlar qitbiylardan qaysi bir jamoatga itoat qilsangizlar ular sizlarni diningizdan qaytarib qayta kofir qilurlar!».

Olloh taoloning qavli («An-niso» surasi): Oyatning mazmuni: «Darhaqiqat, iymon keltirgach, qayta kofir bo‘lgan, keyin yana iymon keltirgandan so‘ng qayta kofir bo‘lib butunlay kufr botqog‘iga botib ketgan bandalarning gunohlarini Olloh zinhor mag‘firat qilmag‘ay hamda ularni to‘g‘ri yo‘lga solib Olloh taoloning qavli («Al-Moida» surasi): Oyatning mazmuni: «... sizlardan kimiki o‘z dinidan qaytsa, tez fursatda Olloh o‘ziga mahbub shundog‘ bir qavmni paydo qilurkim, ular Ollohni o‘zlariga do‘st tutib musulmonlarga mehribonlik qilgaylar va kofir (bo‘lg‘onlar) ustidan g‘olib kelg‘aylar...».

Olloh taoloning qavli («An-Nahl» surasi): Oyatlarning mazmuni: «... va lekin kufrdan dilxush bo‘lgan odamlar Ollohning g‘azabiga duchor bo‘lg‘aylar hamda ular qiyomatda og‘ir azobga kolg‘aylar, chunkim ular bu dunyo hayotini oxiratdan afzal ko‘rgandurlar va Olloh kofirlar qavmiga hidoyat qilmag‘aydur. Olloh ana shundaylarning qalblari quloqlari va ko‘zlariga muhr urgandur va ular g‘ofil bandalardur, shubha yo‘qdurkim, ular oxiratda albatta ziyon ko‘rgaylar, (kufr) fitnasiga aldanib yurib, so‘ng hijratu jihod hamda sabru qanoat qilgan odamlarga rabbingiz mag‘firatli, rahmdil bo‘lg‘aydur».

Olloh taoloning qavli («Al-Bahara» surasi): Oyatning mazmuni: «... va ular (kofirlar) sizlarni o‘z diningizdan chiqarmoq uchun qudratlari yetgancha betinim jang qilg‘aylar va sizlardan kimki o‘z dinidan kaytsa va kofirligicha o‘lsa, uning bu dunyo birlan oxiratdagi barcha amallari habata bo‘lib ketg‘ay va bundaylar do‘zaxiy bo‘lib, unda abadiy qolg‘aylar».

Ikrima raziyallohu anhu rivoyat qiladilar: «Hazrat Alining huzurlariga bir guruh zindiqlarni (xudosizlarni) olib kelishgan erdi, ularni yoqib yubordilar. Bundan xabar topgan Ibn Abbos: «Men ularni Janob Rasululloh «Olloh taoloning azobi birlan azob bermangizlar!» deb aytganlari uchungina yondirmas erdimu, lekin «Kimki dinini o‘zgartirsa, uni o‘ldiringizlar!» deb aytganlari uchun o‘ldirgan bo‘lur erdim» — dedilar».

Abu Burda Abu Musodan naql qiladilar, ul kishi bunday degan erkanlar: «Men Janob Rasulullohning huzurlariga keldim, men birlan ikki ash’ariy ham birga bo‘lib, biri o‘ng tarafimda, ikkinchisi ersa, chap tarafimda turdi. Shunda Janob Rasululloh misvok birlan tish tozalayotgan erdilar, ular ikkalasi ul zotga o‘z iltimosini bayon qildi. Janob Rasululloh menga: «Ey, Abu Muso (yokim, ey Abdulloh ibn Qays), (bular ne deydirlar)?!» — deb murojaat qildilar. Men: «Sizni haqiqat ila yuborgan zot haqi, ular menga dillaridagi gaplarini aytishmagan erdi va men ularning amal talab qilib kelganlarini sezmagan erdim!» — dedimda, lablari birlan qisib olgan misvoklariga tiqilib turdim. Janob Rasululloh: «Biz amal istab kelgan har qanday odamni ham o‘z ishimizga ta’yyan qilavermaymiz, ammo, ey Abu Muso, sen Yamanga jo‘nag‘il!» — deb aytdilar». «Keyin, uning ortidan»—deydilar Abu Burda,— Maoz ibn Jabalni ham Yamanga jo‘natdilar. Ul yetib kelgach, Abu Muso yostiq qo‘yib o‘ltirmoqni amr qildi, Maoz o‘ltirmay atrofga alanglab yonginasida kishanband bir odamning yotganini ko‘rdi. Shunda ul: «Bu kim?» — deb so‘ragan erdi, Abu Muso: «Bul yahudiy islomni qabul qilgan erdi, so‘ng yana qayta yahudiy bo‘ldi»,— dedida, Maozga «o‘ltir!» — deb amr qildi. Maoz: «Olloh taolo va uning rasuli hukmiga binoan qatl qilinmagunicha o‘ltirmasmen!»—deb uch bor aytdi. Shunda Abu Muso amr qilib erdi, uni olib chiqib qatl qildilar. Keyin, ikkalalari bedorlik haqida so‘zlashdilar. Ulardan biri: «Ammo men tunda bedor ham bo‘lurmen, uxlag‘aymen ham, uyqumda neni tilak qilsam, uyg‘oqligimda ham shuni tilagaymen!» — dedi».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #673 : 08 May 2009, 09:13:53 »
2-bob. Faroizni qabul etmoqdan bosh tortganlarni o‘ldirmoq hamda dindan qaytganlikka tenglashtirilgan hatti-harakatlar haqida

Abu Hurayra rivoyat qiladilar: «Rasululloh sallal-yaohu alayhi va sallam vafot etib, Abu Bakr xalifa bo‘lgach, ba’zi arab qavmlari dindan qaytdi. Shunda Hazrat Umar: Yo Abu Bakr, bularga qarshi qanday jang qilmoq niyatidamiz? Janob Rasululloh: «Odamlar «Lo iloha illallohu» demagunlaricha jang qilmoq menga amr qilindi. Kimki «Lo iloha illallohu» desa, molu joni mendan omon qolg‘ay, aks holda uni o‘ldirib, molini tortib olmoq haqlig‘dur, uning uxraviy hisob-kitobi ersa, Olloh taologa havola!» — deb aytganlar» — dedilar. Abu Bakr: «Olloh taolo haqi, namoz birlan zakotni farqlagan kishiga qarshi jang qilg‘aymen, chunkim zakot islom yo‘lida qilinadirgan xayru ehsondur! Agar Janob Rasulullohga (kambag‘allarga in’om qilmoqlari uchun) beriladigan bitta echki bolasini olib qolsalar ham, Olloh taolo haqi, jang qilg‘aydirmen!» -dedilar. Hazrat Umar: «Olloh taolo haqi, Abu Bakrning qalbiga Olloh taoloning o‘zi shijoat ato etganini ko‘rib men uning haq ekanligini tushundim!» — deydilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

AbdulAziz

  • Forum Administratori
  • Mega Member
  • *******
  • Rahmat
  • -aytdi: 6942
  • -oldi: 12023
  • Xabarlar: 20359
  • Jins: Erkak
  • Sevelim, sevilelim. Yunus Emre
    • Ziyo Uz
Re: AL-JOME' AS-SAHIH (4-jild). Imom Ismoil al-Buxoriy
« Javob #674 : 08 May 2009, 09:14:06 »
3-bob. Zimmiy yoki boshqa bir g‘ayridin Nabiy sallallohu alayhi va sallamni kishi bilmas haqorat qilib: «As-Somu alayka!» — desa...

Hishom ibn Zayd ibn Anas bunday deb rivoyat qiladilar: Anas ibn Molikdan eshitdimki, bir yahudiy Rasululloh sallallohu alayhi va sallamning yonlaridan o‘tib ketayotib: As-Somu alayka!" — dedi. Janob Rasululloh unga javoban: «Va alayka!» — dedilarda, so‘ng bizga: «Uning nima deganini angladingizlarmi? Ul: «Sizga o‘lim!» — deb aytdi,— dedilar. Sahobalar: Yo Rasulalloh, uni o‘ldiraylikmi?» — deyishdi. Janob Rasululloh: «Yo‘q, agar sizlarga kitob ahli salom bersa, «Va alaykum!» («Sizga ham») deb alik olingizlar!» — dedilar».

Oishi raziyallohu anua rivoyat qiladilar: «Bir guruh yahudiylar Janob Rasulullohdan ijozat so‘rab huzurlariga kirdida, «As-Somu alayka!», — dedi. Shunda men: «Bal, alaykumus-somu val-la’na! («Aksincha, o‘zlaringizga o‘lim va la’nat!») — dedim. Janob Rasululloh menga: «Ey Oisha, Olloh taolo muloyim bo‘lib, barcha ishlarda muloyimlikni xushlagaydur!» - dedilar. Men: «Yo Rasulalloh, ularning ne deganlarini eshitmadingizmi?!» — dedim. Janob Rasululloh: «Va alayka, dedimku!» - dedilar».

Ibn Dinor rivoyat qiladilar: «Men Ibn Umardan eshitdimki, Rasululloh sallallohu alayhi vasallam: «Agar yahudiylar birortangizga «As-Somu alayka!» deb salom bersa, «Va alayka!» deb javob qaytaringizlar!»— deb aytibdilar».
Ilm o'rganish - Allohdan qo'rqish, uni talab qilish - ibodat, izlash - jihod, bilmaganga o'rgatish - sadaqa, uni o'z ahliga o'rgatish - Allohga qurbatdir. Ilm - tanholikda hamroh, hilvatda - do'st, to'g'ri yo'l ko'rsatuvchi - dalil, begonlar oldida - eng sodiq do'st, Jannat yo'lining minorasidir.
Hazrati Umar ibn Hattob r.a.

 

Imom al-Buxoriy. Al-jome' as-sahih (1-jild)

Muallif LayloBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 1274
Ko'rilgan: 574739
So'nggi javob 07 Iyun 2009, 01:24:13
muallifi AbdulAziz
Imom al-Buxoriy. Al-jome' as-sahih (2-jild)

Muallif DoniyorBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 1106
Ko'rilgan: 316418
So'nggi javob 07 Iyun 2009, 01:13:41
muallifi AbdulAziz
Imom al-Buxoriy. Al-jome' as-sahih (3-jild)

Muallif DoniyorBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 1135
Ko'rilgan: 307180
So'nggi javob 07 Iyun 2009, 01:09:40
muallifi AbdulAziz
Imom al-Buxoriy. Al-adab al-mufrad

Muallif UmarbekBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 1153
Ko'rilgan: 391660
So'nggi javob 07 Iyun 2009, 22:38:47
muallifi AbdulAziz
Imom Muslim. Sahihi Muslim (1-jild)

Muallif DoniyorBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 676
Ko'rilgan: 165729
So'nggi javob 07 Iyun 2009, 02:44:50
muallifi AbdulAziz