Muallif Mavzu: Qur'on qorilariga nasihatlar  ( 16556 marta o'qilgan)

0 Foydalanuvchilar va 1 Mehmon ushbu mavzuni kuzatishmoqda.

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Qur'on qorilariga nasihatlar
« : 14 Aprel 2009, 16:03:07 »
ҚУРЪОН ҚОРИЛАРИГА НАСИҲАТЛАР

Одам ўғли, гар ўзингга икки жаҳон
Дорул-амон бўлсин десанг, Қуръон ўқи.
Тирик жонинг нафас олган ҳар бир замон
Нурли замон бўлсин десанг, Қуръон ўқи...

Ҳалол-ҳаром, ҳақ ва ботил унда аён,
Ваъда-ваъид — хабарлардир яхши-ёмон,
Икки жаҳон фарқин равон этмиш баён,
Қалбим фурқон бўлсин десанг, Қуръон ўқи.

* * *

Улуғ саҳоба Абдуллоҳ ибн Масъуд (розияллоҳу анҳу) айтади: «Ким Аллоҳ азза ва жаллани яхши кўрса, нафсини Қуръон томонга бурсин. Чунки Қуръон Аллоҳнинг каломидир. Кимки Қуръонни севса, Аллоҳ азза ва жаллани севган бўлади».

* * *
Араб тилидан таржима қилувчи:
Бекназар Муҳаммад ШУКУР

Масъул муҳаррир:
Мирзо КЕНЖАБЕК

Муҳаррир:
Раҳматуллоҳ ДОНИЁР ўғли

Ношир:
Юсуфжон МАҲМУДОВ

Китоб http://www.uzbmaster.com/ дан олинди.

МУНДАРИЖА

Муқаддима
Қуръони каримни ёд олиш ва уни ёдлатиш фазилатлари
Биринчи баҳс: Қуръони каримни ёд олиш фазилати ҳақида
Иккинчи баҳс: Қуръони каримни ёдлатиш фазилатлари ҳақида
Учинчи баҳс: Қуръони каримни ёд олишдаги муайян воситалар
Қуръон қорийларининг аҳлоқи
Салафларнинг Қуръонга амал қилишлари
Қуръон хофизларининг ахлоқлари
Хотима
Фойдаланилган адабиётлар
Қуръон ўқи (М.Кенжабек)
« So'nggi tahrir: 19 Yanvar 2012, 14:38:09 muallifi AbdulAziz »
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
МУҚАДДИМА

 :bsm:

Меҳрибон ва раҳмли Аллоҳ номи билан (бошлайман)
«(Барча) ҳамду сано Аллоҳ учундир. У зот (кофирларни) Ўз ҳузуридан келадиган қаттиқ азобдан қўрқитиш ва яхши амаллар қиладиган мўъминларга ўзлари абадий қоладиган гўзал мукофот - жаннат хушхабарини бериш учун - бандаси (Муҳаммад алайҳиссалом)га бирон эгрилиги бўлмаган расо китоб - Қуръонни нозил қилгандир» («ÐšÐ°ҳÑ„», 1—3).

Аллоҳдан бошқа ҳеч бир илоҳ йўқлигига, Унинг якка-ягона, шериксиз Зот эканига гувоҳлик бераман. Аллоҳ таоло Қуръонни ўргатиш неъматини Ўз неъматларининг сараси қилиб, у туфайли бандаларига фазилатлар ато этди. Аллоҳ таоло инсонга берган неъматларини эслатиш мақсадида бундай дейди:

«Ð‘еҳад меҳрибон (Аллоҳ Расули Муҳаммад алайҳиссалом ва унинг умматларига) Қуръонни таълим берди. У Зот инсонни яратиб, унга (дилидаги мақсадларини аён эта олиши учун) баённи (нутқни) таълим берди» («ÐÑ€-Раҳмон», 1—4).

Гувоҳлик бераманки, Муҳаммад Аллоҳнинг бандаси ва элчисидир. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам Қуръонни таълим олиб, сўнг бошқаларга ўргатиш бандани Аллоҳга яқинлаштирадиган амалларнинг энг афзалларидан бири эканини баён эгиб, бундай дедилар: «Ð¡Ð¸Ð·Ð»Ð°Ñ€Ð½Ð¸Ð½Ð³ энг яхшингиз Қуръонни ўрганиб, сўнг уни бошқаларга ўргатганингиздир» (Бухорий, Термизий, Абу Довуд ривоятлари).
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Аллоҳ таоло Қуръонни тушириш орқали мусулмон умматини улуғлаб, уни бошқа умматлар орасида Қуръон сабабли азиз қилди. Аллоҳ таоло айтади:

«Ð¡ÑžÐ½Ð³Ñ€Ð° Биз бу Китобга бандаларимиздан Ўзимиз танлаган зотларни (яъни, сизнинг умматингизни) ворис қилдик» (Фотир, 32).

Аллоҳ таоло мусулмонларга Қуръонни нозил қилиш билан бирга яна бошқа фазилатларни инъом қилдики, ҳар бир мусулмон Қуръондан ўзи хоҳлаган насибага етишиши учун Аллоҳ таоло Қуръонни осон қилиб қўйди. Аллоҳ таоло бундай дейди:

«Қасамки, Биз Қуръонни зикр-эслатма олиш учун осон қилиб қўйдик. Бас, бирон эслатма-ибрат олувчи борми?» (Қамар, 17).

Пайғамбаримиз суннатлари бизга, умматнинг даражаси Қуръонга аҳамият қилиши миқдорига қараб олий бўлиши ва юксалиши ҳамда Қуръонга эътиборсиз бўлишига қараб зоеъ ва ҳалок бўлиши ҳақида хабар беради. Ҳадисда келганки: «ÐÐ»Ð»Ð¾ҳ таоло ушбу Китоб орқали баъзи қавмлар даражасини кўтариб, баъзилариникини туширади» (Муслим ривояти).

Бу баҳсни ўрганиш асносида Қуръонга аҳамият беришнинг ҳар хил турларига дуч келдим. Улардан бири Қуръонни ёдлаш ва ёдлатишга бўлган иштиёқ. Модомики уммат ушбу Қуръон билан мустаҳкам алоқада бўлар экан, Аллоҳ уларни улуғлайди, бахтли қилади ва хатоларини Ñ‚Ñžғрилайди.
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Бу мавзу билан шуғулланишнинг муҳим жиҳатлари қуйидаги мулоҳазалар асносида зоҳир бўлади:

1) Ислом душманлари Қуръони каримни бузиб кўрсатиш, унинг муқаддаслиги ва улуғлигини йўқотиш учун уринишларини аямайдилар, қўлидан келган ҳамма имкониятни ишга соладилар.

Мусулмонлар бу душманона ҳамлалардан огоҳ бўлишлари, кофир ва атеистларнинг ҳийлаларига пистирма қўйиб туришлари, уларнинг режаларини очиб ташлашлари ва уринишларини пучга чиқаришлари лозим бўлади. Бу эса, фақат Қуръони Каримни ёд олган ҳофизларнинг мавжуд бўлиши билан юзага келади.

2) Инсонларнинг Қуръони каримни ёдлашга бўлган бепарволиги оддий ҳолга айланди. Лоқайдлик касаллиги исломий мадраса, институт ва университет талабалари орасида ҳам тарқалди. Оддий халқ у Ñ‘қда турсин, талабалар ўртасида Қуръонни ишончли ёдлаган ҳофизларнинг бўлиши нодир ҳолатга айланди.

Эҳтимол, бу ҳолатлар Пайғамбар (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «Ð˜Ð½ÑÐ¾Ð½Ð»Ð°Ñ€ бошига шундай замон келадики, ўзларига намоз Ñžқиб берадиган имом топа олмайдилар», дея хабар берган қиёмат соатларининг аломатларидан биридир. Бошқа бир ривоятда бундай дейилади: «Ð¥Ð°Ð»қнинг ёмонлиги, яъни масжид аҳли ўзларига намоз Ñžқиб берадиган имом топа олмасдан, бир-бирини олдинга итаришлари қиёмат шартларидандир» (Имом Аҳмад ривояти).

Бу эгри ишни фақат уммат ҳожатини қондирадиган ва оғирини енгил қиладиган Қуръон ҳофизлари воситасидагина ислоҳ қилиш тузатиш мумкин.
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
3) Уламо ва фуқаҳоларнинг фикрича, толиби илм дунё ва охиратда нажот топишни ва бахт-саодатга эришишни истаса, биринчи навбатда Аллоҳ таолонинг китобини ёд олишга ўзининг эътиборини қаратиши, сўнгра бошқа илмларга ўтиши лозим.

Имом Нававий айтади: «Ð¡Ð°Ð»Ð°Ñ„лар Қуръонни ёд олган кишигагина ҳадис ва фикҳ-дан дарс берардилар».

Имом Абу Умар Юсуф ибн Абдулбар бундай дейди: «Ð˜Ð»Ð¼ талаб қилишнинг ўз дара-жа, мартаба ва босқичлари бор, улардан четга чиқиш жоиз эмас. Кимки улардан бутун-лай четга чиқиб кетса, салафлар йўлидан чиқиб кетади. Кимки қасдан уларнинг йўлидан чиқса, адашибди ва ўзича ижтиҳод қилса, хато қилибди. Илмнинг аввали Аллоҳ азза ва жалланинг китобини ёд олиш ва уни тушунишдир».

Гарчи Қуръони каримни ёд олиш мустақил ғоя бўлмаса-да, мусулмон одамнинг Қуръони каримни тушуниши ўз мақсад ва ғояларига етишишида бир восита-василадир. Қуръонни кўтарган киши ўзи зийнатланиши лозим бўлган ахлоқларни билиши муҳим ишлардан саналади. Чунки Қуръонга амал қилиш унинг аҳамиятини ҳар қачон орттиради, балки оятларни ёд олиш ва калималарни чиройли, тажвид билан Ñžқишга бўлган диқ-қатни ҳам оширади.

Шу боис «Қуръон ва уни ёдлаш фазилати ҳамда уни кўтарганларнинг ахлоқлари» ҳақидаги изланишларни чоп қилиш ишларида Аллоҳ таолога суянаман. Олий ва қудрат-ли Аллоҳ таолодан бу амалимни яхшиликларимнинг тарозиси - ўлчовида оғир қилишини ва мени, ота-онамни, устозларимни ва зиммамда бўлган ҳақ эгаларини мағфират қилишини сўрайман. Аллоҳ таоло энг яхши мавлоимиз, энг яхши ёрдамчимиздир!

Мусанниф
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
ҚУРЪОНИ КАРИМНИ ЁД ОЛИШ ВА УНИ ЁДЛАТИШ ФАЗИЛАТЛАРИ

Биринчи баҳс:
Қуръони каримни ёд олиш фазилати ҳақида

Қуръони каримни ёд олиш, уни ёдда сақлашга рағбатлантирадиган ва ҳофизи Қуръон учун Аллоҳ таоло тайёрлаб қўйган буюк савоблар борлигини баён қилувчи ҳадислар жуда кўп.
Биз сизга бу борада баъзи ҳадисларни келтирамиз. Бу ҳадисларнинг манбаси ва зарур бўлган ўринларда уларга шарҳ ҳамда изоҳларни келтириб ўтамиз.

1) Қуръон аҳли Аллоҳнинг аҳли ва хос бандаларидир.
Анас розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «ÐÐ»Ð»Ð¾ҳнинг инсонлардан иборат бўлган аҳли бор». Шунда саҳобалар: «Ð Расулуллоҳ, улар кимлар?» деб сўрадилар. «Ð£Ð»Ð°Ñ€ Қуръон аҳли, Аллоҳнинг аҳли ва хос бандалари» деб жавоб бердилар (Ибн Можа ва Имом Аҳмад ривоятлари).

Бу ҳадисдан Аллоҳ таоло севган бандаларни, хоссатан, Қуръон аҳлини улуғлаш Аллоҳ таолони улуғлаш василаси экани маълум бўлади.

Абу Мусо ал-Ашъарий розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: «Ð¡Ð¾Ñ‡Ð¸ оқарган мусулмонни, Қуръонга амал қилишда ҳаддан ошмаган Қуръон тиловатидан юз ўгирмаган (ташлаб қўймаган), Қуръонни ёд олиб кўтарган қорийни ва адолатли султонни ҳурмат қилиш Аллоҳни улуғлаш амалларидандир», дедилар (Абу Довуд ривояти).

Қуръони каримни ёд олган ва ундаги ҳукмларга амал қилган киши эришадиган мана шундай буюк манзилат - даражадан кўра баландроқ шараф ёки юксак мартаба борми?!
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
2) Қуръони карим қиёмат куни Қуръонни ёд олиб кўтарган қорийни шафоат қилиши.

Суннати Набавия Қуръони карим киёмат куни соҳибини шафоат қилиб, қорийни «Ð¸Ð»Ð»Ð¸Ð¹ÑŽÐ½» даражасига кўтаришини таъкидлайди. Абу Умома ал-Боҳилийдан ривоят қилинади: «ÐœÐµÐ½ Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг: «Қуръон Ñžқинглар, чунки у қиёмат куни соҳибига шафоатчи бўлиб келади», деганларини эшитдим» (Муслим ривояти). Ҳадисда Қуръон Ñžқувчи ҳақида гапирилмоқда. Уни ёдлаган киши бундан авлодир, чунки ҳофиз кўп Ñžқиш билангина ёд олади, шу сабабли қорий учун берилган ҳар қандай фазл ҳофизга ҳам берилади, бунинг акси бўлмайди. Валлоҳу аълам.
Аллоҳ ҳузурида Қуръоннинг манзил-мартабаси буюк бўлар экан, унинг шафоати ҳам Аллоҳ яхши кўрган ҳолатда бўлиши лозим. Зеро, Қуръоннинг шафоати ҳақдир. Демак, қорийларга Қуръон тарафидан бўладиган шафоат мартабаларнинг энг чўққиси ва дара-жаларнинг энг баландидир.

Қуйида биз Қуръоннинг ўз аҳлига бўлган шафоати ҳақида келган баъзи ривоятларни келтирамиз.

Бурайда (розияллоҳу анҳу)дан; Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай дедилар: Қиёмат куни қабр очилганда Қуръон ўз соҳибига мадорсиз, юзи оқарган кишига ўхшаб йўлиқади ва унга: «ÐœÐµÐ½Ð¸ танийсанми?» дейди. У: «Ð¢Ð°Ð½Ð¸Ð¼Ð°Ð¹Ð¼Ð°Ð½», дейди. Шунда Қуръон: «ÐœÐµÐ½ сени чошгоҳ иссиғида чанқатган ва кечалари бедор қилган дўстинг Қуръон бўламан, албатта, ҳар бир тожир ўз тижоратининг пайида бўлса, сен бугун бутун тижоратларнинг кетидан бўласан», дейди ва мулк ўнг қўлига ва боқийлик чап қўлига берилади. Бошига «Ð²Ð¸қор» тожи кийгизилади, ота-онасига бу дунё қийматига тенг бўлмайдиган олий қийматли кийим кийдирилади. Шунда улар: «ÐÐ¸Ð¼Ð° учун биз бу кийимларни кийдик?» дейишади. «Ð¤Ð°Ñ€Ð·Ð°Ð½Ð´Ð»Ð°Ñ€Ð¸Ð½Ð³Ð¸Ð· Қуръонни ёд олгани сабабли», дейилади. Сўнг қорийга Ñžқи ва жаннат даражалари ва хоналарига кўтарил», деб айтилади. Ҳофиз Қуръонни тез ёки секин Ñžқишидан қатъи назар, Ñžқиган сайин кўтарилиб бораверади» (Имом Аҳмад ривояти).
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Абу Умома (розияллоҳу анҳу) ривоят қилади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «ÐšÐ¸Ð¼ÐºÐ¸ Аллоҳнинг китобидан бир оят ўрганса, ўша оят қиёмат кунида юзида табассум билан уни қарши олади», дедилар (Табароний ривояти).

Абдуллоҳ ибн Амр (розияллоҳу анҳу) Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва сал-лам)дан ривоят қилади: «Қуръон ўз соҳибига: «ÐŽқи ва кўтарилиб боравер. Дунёда тартийл билан Ñžқиганинг каби Ñžқи. Зеро, сенинг манзилинг Ñžқиган охирги оятингдир», дейилади (Термизий ва Абу Довуд ривоятлари).

Имом Хаттобий мазкур ҳадислар ўз ичига олган маъноларни таъкидлаб бундай дейди: «Қуръон оятларининг адади жаннат даражаларининг миқдорича экани асарларда ворид бўлган. Шунинг учун қорийга Ñžқиган Куръон оятлари миқдорига қараб даражаларга кўтарилиш буюрилади. Қуръоннинг барча оятларини эгаллаган киши охиратда жаннат даражаларининг энг чўққисига эга бўлади, Қуръондан бир жузъ Ñžқиган кишининг даражага кўтарилиши шу миқдорга қараб бўлади. Савобнинг ниҳояси қироат туга-ган жойда бўлади».

Улуғ саҳоба Амр ибн Ос (розияллоҳу анҳу) дейди: «Қуръоннинг ҳар бир ояти жаннатда даража, уйларингизда эса чироқ бўлади».
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
3) Қуръонни кўтарган кишининг ўз аҳлини шафоат қилиши.

Суннати Набавия иймон аҳли учун қиёмат кунида шафоат борлигини исбот қилади. Аллоҳ бу шафоат сабабли уларнинг кўзларини қувонтириб, қалбларига шодлик киргизади.
Абу Саъид Худрий (розияллоҳу анҳу) Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)дан қиёмат кунида шафоат қилувчилар ҳақида ривоят қилади: «ÐŸÐ°Ð¹ғамбарлар, малоикалар, мўъминлар шафоат қилади» (Бухорий ривояти).

Абу Барза (розияллоҳу анҳу) ривоят қилади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «ÐÐ»Ð±Ð°Ñ‚та, менинг умматим ичида Рабиъа ва Музар қабилаларидан ҳам кўпроғини шафоат қила оладиган кишилар бор», дедилар (Имом Аҳмад ривояти).

Агар аҳли иймоннинг шафоати суннат билан собит бўлган бўлса, Қуръон аҳли -қорийлар ҳам иймонлари туфайли умумий шафоатга, аҳли Қуръон бўлганлари туфайли эса алоҳида шафоатга дохил бўладилар.

Ушбу шафоатдан манфаатдор бўладиганларнинг биринчиси Қуръони каримни ёд олишга йўналтирган ота-онаси бўлади. Саҳл ибн Маъоз Жуҳаний отасидан ривоят қилган ҳадисда Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) айтадилар: «ÐšÐ¸Ð¼ÐºÐ¸ Қуръонни ёд олса ва унга амал қилса, қиёмат қунида унинг ота-онасига тож кийдирилади, унинг нури дунё қуёшининг нуридан яхшироқ бўлади. Шундай экан, унга амал қилган кишининг даражасига нима дейсизлар?» (Абу Довуд ва Аҳмад ривоятлари).

Агар суннат ҳақиқатан ҳам Қуръонни ёд олиб кўтарган киши ота-онасини шафоат қилишини таъкидлаган бўлса, улардан бошқаларни ҳам шафоат қилишини маън қилмайди.

Баъзи бир ҳадисларда ҳофизи Қуръон аҳли байтини шафоат қилишига ишора бор.
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
4) Баъзи сураларни ёд олишнинг фазилатлари.

Қуръони каримнинг баъзи сураларини ёд олишга мушарраф бўлган киши учун Аллоҳ таоло ваъда қилган катта савобни баён қилиб, шу сураларни ёдлашга тарғиб қилувчи ҳадислар ворид бўлган. Бу ҳақдаги баъзи ривоятларни келтирамиз.

Абу Дардо (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади. Набий (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «ÐšÐ¸Ð¼ÐºÐ¸ «ÐšÐ°ҳÑ„» сурасининг бошидан ўн оят ёдласа, дажжол фитнасидан омон-да бўлади», дедилар (Муслим, Абу Довуд, Аҳмад ривояти).

Абу Умома Баҳулий (розияллоҳу анҳу) айтади: «ÐœÐµÐ½ Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг бундай деганларини эшитдим: «Ð‘ақара» сурасини Ñžқинглар, чунки уни ёд олишда барака, тарк килишда эса ҳасрат бор ва ботил унга қодир бўла олмайди». (Яъни, сеҳÑ€ унга таъсир қила олмайди.) Ҳадисда ёд бўлгунча уни давомли Ñžқишга ишора бор.
Эй муслим биродар! Агар Аллоҳ бу фазлни Қуръон сураларининг баъзисини ўзлаштирган кишига берса, Қуръоннинг ҳаммасини ёдлашга муяссар бўлган кишига Аллоҳ қандай мукофотлар берар экан!

Агар Қуръони карим Аллоҳнинг фазли билан охиратда ўз соҳибини олий даражаларга муяссар қилса, албатта, мана шу дунёда ҳам Қуръони каримни ёд олиб, кўтарган киши эришиши мумкин бўлган фойдалар бор ва шу фойдалар орқали Аллоҳ таолонинг рози-лигига муваффақ бўлинади. Қуйида бу фойдаларни қисқача келтирамиз.

Ҳар қандай илм ва маърифат ўз соҳибига таъсир қила олса, Қуръонни ёд олган, унинг оятлари ва йўналишларини яхши англаган киши ўз ахлоқ ва одоблари билан Қуръон даражаси - савиясига кўтарилади. Шунинг учун унинг ақидаси шак-шубҳа ва ширкдан, ахлоқий ифлослик ва тубанлашишдан, азиятли муомалалар ва зарарлардан саломат бўлади.
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Ибн Холдун муқаддимасида бундай дейилади: «Ð‘олаларга Қуръонни таълим бериш аҳли умматнинг энг муҳим дин шиорига айланди. Шу орқали қалбларига кириб борган мустаҳкам иймон Қуръон оятлари ва баъзи ҳадис матнларидан иборат ақидалар туфайли тараққий этиб боради. Шундай қилиб, Қуръон ҳозирда ҳосил бўлган малакалар, унинг устига қурилаётган таълимнинг асосига айланди.

Инсоннинг Қуръонга бўлган эҳтиёжи тугамайди. Намозларида Қуръон Ñžқийди, шаръий ҳукм чиқаришда ёки бирон бир ишни адо этишда ундан далил келтиради. Қуръонни ёд олган инсон мусҳафга қарамасдан ҳоҳлаган оятидан далил келтиришга қодир бўлади. Агар унда шу хислат бўлмаса, бирон бир ўринда Қуръон Ñžқимоқчи бўлса, ёки ўзининг вирдлари (кунлик вазифаси)ни Ñžқишга эҳтиёж туғилиб қолганда мусҳафни топишга муяссар бўла олмаса, кўпгина яхшиликларни қўлдан чиқарибди. Ҳужжат келтириш вақтида Қуръон оятлари топилмаса, келтирган далиллари заиф саналади.

Албатта, Қуръони каримда васф қилиб бўлмайдиган балоғат ва фасоҳат фанлари мав-жуд. Киши Қуръонни ёд олишга муваффақ бўлса, бу балоғат ва фасоҳат унинг сўзларида, шунингдек, келтираётган ҳужжати ва соғлом фикрларида акс этади.

Доктор Марис Франсий Қуръонни васфлаб шундай дейди: «Қуръон уламоларга илмий симпозия каби бўлиб, луғатчиларга луғат қомуси, тилни ўрганмоқчи бўлганларга наҳв муаллими, шеърни яхши кўрадиганларга аруз китоби ҳамда ҳуқуқшуносларга қонун-қоидаларни мужассам қилган қомус - энциклопедиядир. Ундан олдин келган илоҳий китобларнинг бирортаси маъноларининг чиройлилиги ва лафзларнинг силлиқлиги жиҳатидан Қуръон сураларига, ҳатто, энг қисқа сураларига тенг келмайди. Шу сабабли биз мусулмон умматидан ривожланаётган табақа кишиларининг бу китобни маҳкам ушлаб, нутқларини Қуръон оятлари билан зийнатлаган ҳолда иқтибослар келтиришаётганини, фикрларини шу оятларга асослаётганини кўрамиз».

Ҳасан Басрий Қуръон ҳақида бундай дейди: «ÐÐ»Ð»Ð¾ҳга қасамки, Қуръонсиз бойлик йўқ, Қуръондан сўнг муҳтожлик йўқ».
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Пайғамбар (соллаллаоҳу алайҳи ва саллам) ва салафи солиҳларнинг Қуръонни ёд олган қориларни қадрлашларидан кўринишлар

Биз ÑŽқоридаги ҳадисларга қўшимча қилиб Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) ва салафи солиҳлар Аллоҳ Қуръони каримни ёд олиш фазлини марҳамат қилиб берган кишиларни қандай иззат-эҳтиром қилишганлари ҳақида мисоллар келтирамиз.

1) Жобир ибн Абдуллоҳ (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) Уҳуд жангида шаҳид бўлган икки кишини бир кийимда (кафан) жамлардиларда, сўнг: «Ð‘уларнинг қайси бири Қуръонни кўпроқ ёд олган?» деб сўрардилар. Қайси бирига ишора қилинса, ўшани лаҳадга муқаддам қўярдилар» (Бухорий, Абу Довуд, Насоий ва Ибн Можа ривоятлари).

2) Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бир қанча кишидан иборат қўшинни жўнатдилар. Шунда бирма-бир уларнинг олдига бориб, Қуръондан қанча ёд олганини сўрадилар. Ҳар ким ўзи билгани-ча Қуръон Ñžқиди. Кейин уларнинг энг ёшининг олдига келиб: «Ð­Ð¹ фалончи, сен Қуръондан нима ёдлагансан?» дедилар. У: «ÐœÐµÐ½ фалон, фалон суралар ва «Ð‘ақара» сурасини ёдлаганман», деди. Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «Ð¡ÐµÐ½ «Ð‘ақара» сурасини ёдлаганмисан?» дедилар. У: «Ҳа», деди. Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «Ð‘ор, сен уларнинг амирисан», дедилар (Термизий ривояти).
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Улуғ саҳобаларнинг мавкиф-даражалари

Нофиъ ибн Ҳорисдан ривоят қилинади: «ÐœÐµÐ½ Умар ибн Хаттобга Усфан деган жойда йўлиқдим. Умар мени Маккага ҳоким қилиб тайинлаган эди. Мен ундан: «Ð’одий аҳлига кимни бошлиқ қилиб тайинладинг?» деб сўрадим. Умар: «Ð˜Ð±Ð½ Абзони», деди. «ÐšÐ¸Ð¼ у Ибн Абзо?» дедим. Умар: «Қулларимиздан бўлган бир қул», деди. Шунда: «Ð£Ð»Ð°Ñ€Ð³Ð° қулни ҳоким қилиб тайинлаб келдингми?» дедим, Умар: «Ð£ қорийи Қуръон, фароиз илмининг олими. Сизлар Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг: «ÐÐ»Ð»Ð¾ҳ ушбу китоб орқали баъзи қавмларнинг даражасини кўтариб, баъзилариникини туширади», деганларини эшитмаганмисиз?» деди (Имом Муслим, Ибн Можа ва Имом Аҳмад ривояти).
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
Куръонни ёд кўтарувчининг фазлига доир уламоларнинг сўзлари

1) Фузайл ибн Иёз роҳимаҳуллоҳ айтади: «Ҳамалатул Қуръон - Қуръонни ёд кўта-рувчи киши Ислом байроғини кўтарувчидир. Унга ўйин-кулгу билан машғул бўлган кишига қўшилиб, ўйин-кулгуга машғул бўлиш дуруст бўлмайди. Ва бирор бир кишига муҳтож бўлмаслиги, аксинча, одамлар унга муҳтож бўлиши лозим бўлади».

2) Имом Қуртубий айтади: «Қуръон Ñžқувчи - Аллоҳнинг беркитилган сири, илм хази-насининг ҳимоячиси, пайғамбарларнинг халифаси ва омонатдори. Улар Аллоҳнинг аҳли, хос бандаси, қўшниси ва соф танлаган кишиларидир».

Суннати Набавия инсонларни Аллоҳнинг китоби билан қаттиқ боғланиш ва давомли алоқада бўлишга қизиқтириш учун шундай йўл тутди. Огоҳлантириш асосан икки нарсадан:

1. Киши Қуръони каримдан ҳеч нарса ёд олмаслиги унда яхшилик йўқлигига далил бўлиб, шайтон унга ҳукмрон бўлиб олишига йўл қўйиб беришдир.

Ибн Аббос (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам): «Ð˜Ñ‡Ð¸Ð´Ð° Қуръондан бирор нарса бўлмаган киши хароба уйга ўхшайди», дедилар (Термизий ривояти).

Қуръондан холи бўлган кишини хароба уйга ўхшатишнинг сири шундаки, Аллоҳ таоло китобида қалблар тирик бўлиши ва ислоҳ топиши Қуръон сабабли бўлиши ҳақида хабар берди.

Қалб Қуръон билан яшаса, ҳаракат ва ҳаёт мавжуд бўлган аҳоли яшайдиган уйга ай-ланади. Қалб Аллоҳ китобидан холи бўлса, яшовчилари ташлаб кетган, ҳашарот ва ахлат тўпланган уйга ўхшайди.
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

Hanafiy

  • Super Member
  • ******
  • Rahmat
  • -aytdi: 0
  • -oldi: 11
  • Xabarlar: 1199
2) Қуръоннинг ҳаммаси ёки баъзисини ёд олган ҳофизни эсдан чиқарувчи ғафлатдан огоҳлантириш.

Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) суннатларида бу ишнинг хатарли эканига кўпгина ишоралар келган. Жумладан, Имом Бухорий ўз «Ð¡Ð°ҳиҳ»Ð¸Ð´Ð° ва Имом Аҳмад «ÐœÑƒÑÐ½Ð°Ð´»Ð¸Ð´Ð° келтирадилар: «Ð Ð°ÑÑƒÐ»ÑƒÐ»Ð»Ð¾ҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) тушларида кўпгина воқеаларни кўрдилар, шулардан бирида чалқанча ётган кишининг тепасида бир киши катта тошни ушлаб турарди. Тошни ётган кишининг бошига ташлаб юборар, тош ётганнинг бошини майдалаб, юмалаб кетарди. Тошни бориб олиб келгунча боши яна аввалги ҳолига қайтиб қоларди. Сўнг яна аввалги ҳол давом этарди» Набий (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) ўзига ҳамроҳ бўлган икки фариштадан бу манзаранинг таъвили ҳақида сўраганларида: «Ð¡Ð¸Ð· кўрган боши майдаланган киши Қуръонни ёд олиб, эсдан чиқарган ва фарз намозларида ухлаб қоладиган киши», дедилар (Бухорий ва Имом Аҳмад ривоятлари).

Ибн Ҳубайр айтади: «Қуръонни ёд олгандан сўнг эсдан чиқариш буюк гуноҳдир. Чунки Қуръонни эсдан чиқариш бу оятда эсдан чиқаришни вожиб қиладиган нарсани топди, деган ҳаёлга олиб боради. Демак, у энг шарафли нарса - Қуръонни эсдан чиқаргани учун энг шарафли аъзоси - бошидан жазоланади».

Ибн Касир «Ð¤Ð°Ð·Ð¾Ð¸Ð»ÑƒÐ»-Қуръон» китобида баъзи муфассирларнинг фикрларига бино-ан бундай дейди: «ÐšÐ¸Ð¼ÐºÐ¸ Қуръонни ёд олгандан сўнг эсдан чиқарса, Аллоҳ таолонинг:
«ÐšÐ¸Ð¼ Менинг эслатмамдан юз ўгирса, бас, албатта, унинг учун танг - бахтсиз ҳаёт бўлур ва Биз уни қиёмат кунида кўр ҳолда тирилтирурмиз. У: «ÐŸÐ°Ñ€Ð²Ð°Ñ€Ð´Ð¸Ð³Ð¾-рим, нега мени кўр қилиб тирилтирдинг, ахир, кўрар эдим-ку», деган эди, (Аллоҳ) айтди: «Ð¨ÑƒÐ½Ð´Ð°Ð¹. Сенга Бизнинг оят-мўъжизаларимиз келганида уларни унутдинг. Бугун сен ҳам ана шундай унутилурсан» («Ð¢Ð¾ҳа», 124-126), деган сўзига биноан муқаррар жазоланади. Қуръон тиловатидан юз ўгириш, уни эсдан чиқариш ва Қуръонга эътиборсиз бўлиш бу катта бепарволик ва лоқайдликдир. Аллоҳдан паноҳ тилаймиз».
"ГЂГЈГ Г° ñèçëàðãà ÀëëîҳГ­ГЁГ­ГЈ ôàçëè ГўГ  ìàðҳàìàòè á¢ëìàãàíèäà àáàäóë-Г ГЎГ Г¤ è÷èíãèçäàí áèðîð ГЄГЁГёГЁ ïîêëàíà îëìàñ ýäè. Ëåêèí Àëëîҳ ¡çè õîõëàãàí ГЄГЁГёГЁГ­ГЁ ïîêëàéäèð. Àëëîҳ ВўГІГ  ГЅГёГЁГІГЈГіГўГ·ГЁ, ВўГІГ  áèëãóâ÷è çîòäèð"
Íóð ñóðàñè, 21

 

Munavvar qori Abdurashidxonov. Tajvidul Qur'on

Muallif AbdulAzizBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 33
Ko'rilgan: 38429
So'nggi javob 12 Iyul 2008, 09:18:23
muallifi AbdulAziz
Nasihatlar. Abay

Muallif AbdulAzizBo'lim Jahon adabiyoti

Javoblar: 0
Ko'rilgan: 2276
So'nggi javob 23 Fevral 2008, 15:25:30
muallifi AbdulAziz
Rahmatulloh Obidov. Qur'on va tafsir ilmlari

Muallif Musannif AdhamBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 614
Ko'rilgan: 219715
So'nggi javob 23 Noyabr 2008, 08:14:36
muallifi AbdulAziz
Horun Yahyo. Qur'on axloqiga ko'ra mo'minning 24 soati

Muallif Musannif AdhamBo'lim Islomiy kitoblar

Javoblar: 145
Ko'rilgan: 59481
So'nggi javob 12 Avgust 2008, 11:22:47
muallifi AbdulAziz
Qur'on Shifo

Muallif MunavvaraBo'lim Salomatlik

Javoblar: 35
Ko'rilgan: 29395
So'nggi javob 08 Mart 2009, 14:20:28
muallifi Munavvara