Alixonto'ra Sog'uniy. Tarixi Muhammadiyya  ( 245250 marta o'qilgan) Chop etish

1 ... 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31 ... 74 B


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:00:22

Chunki Qur’onda kelgan bu oyat bizning so‘zimizga ochiq dalildur:
«Rabbana atina fid-dunyo hasanatan va fil axirati hasanatan va qina azobannar», ya’ni: «Ey bor Xudoyo, bizlarga bu dunyo, u dunyo, har ikki dunyoda yaxshilik bergil va ham do‘zax azobidan asragil», degan bo‘lur.
Alloh taolo bu oyatda har ikki dunyoning yaxshiligini so‘rashni bandalariga buyurdi. Bu davlatga yetish yo‘llarini ularga o‘zi ko‘rsatdi, dunyo davlatini qo‘lga kiritish uchun ilm o‘rganishga buyurdi. Oxirat yaxshiligiga yetish, do‘zax azobidan qutulish uchun dinni ushlashga amr qildi. Ilm o‘rganib, tabiat asrorini ochishga asbob (sabab) qilib, aql-idrok berdi. Dinni o‘rgatib, iymon-insof yo‘llarini bildirish uchun payg‘ambarlarini yubordi. Har ilmning, har fanning mohir olim ustozlari har shaharda yuzlab, minglab topilishlari mumkin. Ammo ular ichida xalq uchun qayg‘urgan oqil, dono odamlar kam topilur. Ilm taraqqiy qilganlikdan agar ahmoq qo‘liga tushar ekan, butun olamni xarob qilg‘udek eng dahshatlik qurollarni shu olimlar o‘ylab chiqardilar. Nodonlar qo‘liga qurol topshirmoq, mast-majnunlar qo‘liga o‘t bermoq kabidur. Bular esa bir kuni butun olamga o‘t qo‘yib yuborishdan ham toymaydilar.
So‘zning xulosasi, haqiqatning to‘xtagan joyi shulki, Alloh bir bo‘lgandek, uning ko‘rsatgan yo‘li ham birdur. U esa Muhammad alayhissalom keltirgan Islom dinidur. Allohning ming bir oti bordur, aning bir ismi Ahaddur. Shuning uchun «Qul huvallohu ahad» oyati ila boshlaguvchi sura Qur’onda kelmishdur. Payg‘ambarimizning ismlari esa Ahmaddur. Alloh Ahad, o‘zi ko‘rsatgan haq yo‘liga butun insonlarni boshlash uchun habibi Ahmadni yo‘lboshchi qilib yubormishdur. Endi, insonlar Xudo yuborgan yo‘lboshchilari Muhammadga ergashib, aning yo‘liga kirar ekanlar, bu dunyoda rohatda yashab, oxiratda jannatga kirgaylar. Agar shunday bo‘lmas ekan, unday odamlar mayli, boshqa din tutsin yoki tutmasin, bu dunyoda qo‘llari ishdan bo‘shamaydi, ko‘ngillari g‘amdin chiqmaydi. Qiyomatga qolmasdanoq, o‘lishlari bilan o‘zlarini do‘zax ichida ko‘radilar. Qur’on hukmi, Islom e’tiqodi shuldur. Ahmoq odam ustida payg‘ambarimizning aytgan qutlug‘ so‘zlaridan ilhom olib o‘qiguvchilarga, shu qadar so‘zlarni aytib o‘tdim, inshaalloh, foydasiz bo‘lmas. Yana o‘z so‘zimizga kelaylik. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bu safarlaridin qaytib rabiul oxirning yigirmalarida salomat Madinaga kirdilar. Safarda ekanliklarida ansorlar raisi Sa’d ibn Ubodaning onasi vafot topmish edi. Madinaga kelgach, yo Rasulalloh, onam uchun sadaqa qilsam, qaysi narsa savobi ko‘proq bo‘lg‘ay, deb so‘radi. Anda Rasululloh tashnalarga suv bermakdur, dedilar. Sa’d raziyallohu anhu bu so‘zni anglag‘ach, Madinada bir quduq qazdirdi. Savobini onasig‘a bag‘ishlab, suvini vaqf qildi.

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:00:39

BADR JANGI G‘OZIYLARINING ISMLARI

1. Muhammad Mustafo (s.a.v.)
2. Abu Bakr Siddiq
3. Umar ibn Xattob
4. Ali ibn Abu Tolib
5. Ubay ibn Ka’b
6. Axnas ibn Habayb
7. Arqam ibn Abu Arqam
8. As’ad ibn Yazid
9. Anas ibn Muoz
10. Anasa Mavlo Rasululloh
11. Unays ibn Qatoda
12. Avs ibn Sobit
13. Avs ibn Xavliy
14. Iyos ibn Avs
15. Iyos ibn Bukayr
16. Bujayr ibn Abu Bujayr
17. Bahhos ibn Sa’laba
18. Baro ibn Ma’rur
19. Basbasa ibn Amr
20. Bishr ibn Barror
21. Bishr ibn Sa’d
22. Bilol ibn Raboh
23. Tamim mavlo Hirosh
24. Tamim mavlo Bani G‘unm
25. Tamim ibn Yaor
26. Sobit ibn Arqam
27. Sobit ibn Su’laba
28. Sobit ibn Xolid
29. Sobit ibn Amr
30. Sobit ibn Hazzol
31. Sa’laba ibn G‘anama
32. Su’laba ibn Amr
33. Saqaf ibn Amr
34. So’laba ibn Hotib
35. Jobir ibn Abdulloh
36. Jobir ibn Abdulloh ibn Amr
37. Jabbor ibn Saxr
38. Jubayr ibn Iyos
39. Jabr ibn Atik
40. Harros ibn Anas
41. Harros ibn Avs
42. Harros ibn Avs ibn Muoz
43. Horis ibn Hazma
44. Horis ibn Xotib
45. Horis ibn Abu Hamza
46. Horis ibn Arfaja
47. Horis ibn Qays
48. Horis ibn No’mon
49. Horis ibn Qays
50. Horis ibn Suroqa

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:00:48

51. Horisa ibn No’mon
52. Hotib ibn Abu Baltaa
53. Hotib ibn Umar
54. Habob ibn Munzir
55. Habib ibn Asvad
56. Harom ibn Milxon
57. Horis ibn Zayd
58. Husayn ibn Horis
59. Hamza ibn Humayr
60. Hamza ibn Abdul muttalib
61. Xorija ibn Zayd
62. Xolid ibn Ukayr
63. Hubob ibn Art
64. Hubob ibn Utba
65. Habib ibn Asof
66. Xarrosh ibn Qatoda
67. Xirrosh ibn Simma
68. Huraym ibn Fotika
69. Xallod ibn Rofe’
70. Xallod ibn Amr
71. Xallod ibn Qays
72. Xallod ibn Suvayd
73. Xulayd ibn Qays
74. Xalifa ibn Adiy
75. Xunays ibn Xizofa
76. Havvon ibn Jubayr
77. Havaliy ibn Abi Havaliy
78. Zakvon ibn Ubayd
79. Zushshimolayn ibn Abd
80. Roshid ibn Muallo
81. Rofe’ ibn Horis
82. Rofe’ ibn Unjuda
83. Rofe’ ibn Molik
84. Rofe’ ibn Muallo
85. Rofe’ ibn Yazid
86. Rubaiy ibn Rofe’
87. Rabe’ ibn Iyos
88. Rabia ibn Aksam
89. Rajila ibn Sa’laba
90. Rifoa ibn Horis
91. Rifoa ibn Rofe’
92. Rifoa ibn Abdul Munzir
93. Rifoa ibn Amr
94. Zubayr ibn Avvom
95. Ziyod ibn Sakan
96. Ziyod ibn Amr
97. Ziyod ibn Labid
98. Zayd ibn Aslam
99. Zayd ibn Mizyan
100. Zayd ibn Horisa

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:00:57

101. Zayd ibn Xattob
102. Zayd ibn Vadia
103. Zayd ibn Muallo
104. Solim ibn Umayr
105. Solim Mavlo Abu Huzayfa
106. Soib ibn Usmon ibn Maz’un
107. Sabura ibn Fotik
108. Suroqa ibn Amr
109. Suroqa ibn Ka’b
110. Sa’d ibn Abu Vaqqos
111. Sa’d ibn Xavla
112. Sa’d ibn Haysama
113. Sa’d ibn Zayd Avsiy
114. Said ibn Zayd Muhojiriy
115. Sa’d ibn Rabe’
116. Sa’d ibn Sa’d
117. Sa’d ibn Sahl
118. Sa’d ibn Uboda
119. Sa’d ibn Ubayd
120. Sa’d ibn Muoz
121. Sa’d mavlo Hotib
122. Sa’d ibn Usmon
123. Sufyon ibn Nasr
124. Salama ibn Aslam
125. Salama ibn Sobit
126. Salama ibn Saloma
127. Salit ibn Qays
128. Sulaym ibn Milhon
129. Sulaym ibn Amr
130. Sulaym ibn Qays
131. Simok ibn Sa’d
132. Sinon ibn Sayfiy
133. Sulaym ibn Horis
134. Sinon ibn Abu Sinon
135. Sahl ibn Hanif
136. Sahl ibn Rofe’
137. Sahl ibn Atik
138. Sahl ibn Qays
139. Sahl ibn Vahb
140. Suhayl ibn Rofe’
141. Savod ibn Razin
142. Savod ibn G‘aziyya
143. Suvaybit ibn Harmula
144. Shujo’ ibn Vahb
145. Shurayk ibn Anas
146. Shammos ibn Usmon
147. Subayh mavlo Abul Os
148. Minvon ibn Vahb
149. Sayfiy ibn Savod
150. Suhayb ibn Sinon

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:01:07

151. Zahhok ibn Horisa
152. Zahhok ibn Abdi Amr
153. Zamra ibn Amr
154. Tufayl ibn Horis
155. Tufayl ibn Molik
156. Tufayl ibn No’mon
157. Talha ibn Ubaydulloh
158. Tulayb ibn Umayr
159. Osim ibn Sobit
160. Osim ibn Adiy
161. Osim ibn Akbar
162. Osim ibn Qays
163. Oqil ibn Bukayr
164. Omir ibn Rabia
165. Omir ibn Umayya
166. Omir ibn Bukayr
167. Omir ibn Sa’d
168. Omir ibn Salama
169. Omir ibn Fuhayra
170. Omir ibn Muhallad
171. Omir ibn Sakin
172. Ubbod ibn Bishr
173. Ubbod ibn Qays
174. Uboda ibn Somit
175. Abdulloh ibn Qays
176. Abdulloh ibn Jubayr
177. Abdulloh ibn Su’laba
178. Abdulloh ibn Jahsh
179. Abdulloh ibn Jadd
180. Abdulloh ibn Humayr
181. Abdulloh ibn Rabe’
182. Abdulloh ibn Ravoha
183. Abdulloh ibn Suroqa
184. Abdulloh ibn Zayd
185. Abdulloh ibn Salama
186. Abdulloh ibn Sahl
187. Abdulloh ibn Shurayk
188. Abdulloh ibn Toriq
189. Abdulloh ibn Omir
190. Abdulloh ibn Abdumannof
191. Abdulloh ibn Urfata
192. Abdulloh ibn Amr
193. Abdulloh ibn Qays
194. Abdulloh ibn Ka’b
195. Abdulloh ibn Mahrama
196. Abdulloh ibn Mas’ud
197. Abdulloh ibn Maz’un
198. Abdulloh ibn Nu’mon
199. Abdulloh ibn Jabr
200. Abdurahmon ibn Avf

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:01:21

201. Abdurobbih ibn Haq
202. Abda ibn Hashos
203. Abas ibn Omir
204. Omiya ibn Mois
205. Ubayd ibn Avs
206. Ubayd ibn Tayhon
207. Ubayd ibn Zayd
208. Ubayd ibn Abi Ubayd
209. Ubayd ibn Horis
210. Utba ibn Rabia
211. Utba ibn G‘azvon
212. Utba ibn Abdulloh
213. Atbon ibn Molik
214. Ajlon ibn No’mon
215. Usmon ibn Maz’un
216. Adiy ibn Abi Za’bo’
217. Ismat ibn Husayn
218. Usayma ibn Ashjaiy
219. Atiyya ibn Nuvayra
220. Uqba ibn Omir
221. Uqba ibn Usmon
222. Uqba ibn Vahbil-muhojiriy
223. Uqba ibn Vahbil-ansoriy
224. Ukkosha ibn Muhsin
225. Ammor ibn YOsir
226. Immora ibn Hazm
227. Immora ibn Ziyod
228. Amr ibn Iyos
229. Amr ibn Horis
230. Amr ibn Jamuh
231. Amr ibn Horisil-ansoriy
232. Amr ibn Suroqa
233. Amr ibn Abu Surh
234. Amr ibn Talq
235. Amr ibn Ma’bad
236. Amr ibn Qays
237. Amr ibn Muof
238. Amr ibn Sa’laba
239. Umayr ibn Harom
240. Umayr ibn Avf
241. Umayr ibn Humom
242. Umayr ibn Omir
243. Umayr ibn Abu Vaqqos
244. Avf ibn Horis
245. Uvaym ibn Soida
246. Iyoz ibn Zuhayr
247. G‘anom ibn Avs
248. Fokih ibn Bishr
249. Farva ibn Amr
250. Qatoda ibn No’mon

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:01:30

251. Qudoma ibn Maz’un
252. Qataba ibn Omir
253. Qays ibn Amr
254. Qays ibn Muhsin
255. Qays ibn Muhallad
256. Ka’b ibn Jammoz
257. Ka’b ibn Zayd
258. Libda ibn Qays
259. Molik ibn Abu Havla
260. Molik ibn Daxsham
261. Molik ibn Rabia
262. Molik ibn Amr
263. Molik ibn Rifoa
264. Molik ibn Qudoma
265. Molik ibn Mas’ud
266. Molik ibn Numayla
267. Mubashshir ibn Abdilmun-zir
268. Majzar ibn Ziyod
269. Muharrar ibn Omir
270. Mehraz ibn Nazla
271. Muhammad ibn Maslama
272. Midloj ibn Amr
273. Mursad ibn Abu Mursad
274. Mistah ibn Usosa
275. Mas’ud ibn Avs
276. Mas’ud ibn Xalda
277. Ma’sud ibn Rabia
278. Mas’ud ibn Zayd
279. Mas’ud ibn Sa’d
280. Mas’ud ibn Abdi Sa’d
281. Mus’ab ibn Umayr
282. Muoz ibn Jabal
283. Muoz ibn Horis
284. Muoz ibn Simma
285. Muoz ibn Amr
286. Muoz ibn Mois
287. Ma’bad ibn Ibod
288. Ma’bad ibn Qays
289. Muattab ibn Ubayd
290. Muattab ibn Avf
291. Muattab ibn Qushayr
292. Ma’qal ibn Munzir
293. Muammar ibn Horis
294. Maan ibn Adiy
295. Maan ibn Yazid
296. Muavvaz ibn Horis
297. Muavvaz ibn Amr
298. Miqdod ibn Asvad
299. Mulayl ibn Barra
300. Munzir ibn Amr

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:01:39

301. Munzir ibn Qudoma
302. Munzir ibn Muhammad
303. Mihja’ ibn Solih
304. Nazr ibn Horis
305. No’mon ibn Abdu Amr
306. No’mon ibn A’raj
307. No’mon ibn Sinon
308. No’mon ibn Amr
309. No’mon ibn Abu Xuzma
310. No’mon ibn Asr
311. No’mon ibn Molik
312. Nuaymon ibn Amr
313. Navfal ibn Abdulloh
314. Hone ibn Niyor
315. Hubayl ibn Vabara
316. Hilol ibn Muallo
317. Voqid ibn Abdulloh
318. Varaqa ibn Iyos
319. Vadia ibn Amr
320. Vahb ibn Sa’d
321. Vahb ibn Abu Sarh
322. Yazid ibn Axnas
323. Yazid ibn Horis
324. Yazid ibn Hizom
325. Yazid ibn Ruqays
326. Yazid ibn Sakan
327. Yazid ibn Munzir
328. Abu Ayyub
329. Abul A’var
330. Abu Hibba Sobit
331. Abu Hanna ibn Molik
332. Abu Habib ibn Zayd
333. Abu Huzayfa ibn Utba
334. Abul Hasan Ansoriy
335. Abu Xorija
336. Abu Xallod
337. Abu Huzayma
338. Abu Dovud
339. Abu Dujona
340. Abu Nasbara
341. Abu Salit
342. Abu Salama
343. Abu Sinon
344. Abu Shayx
345. Abu Sarma
346. Abu Tabboh
347. Abu Talha
348. Abu Ubayda ibn Jarroh
349. Abu Uqayl
350. Abu Qatoda
351. Abu Qays ibn Muallo
352. Abu Kabsha
353. Abu Luboba
354. Abu Muhashsho
355. Abu Murshid
356. Abu Mas’ud Badriy
357. Abu Mulayl ibn Az’ar
358. Abul Haysam ibn Tayhon
359. Abu Yusr.

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:01:52

BANIL MUSTALIQ G‘AZOTI

Bu voqea shundoq erdikim, shu qabilaning raisi Horis ibn Zarror Uhud urushida Quraysh mushriklariga yordam berib, Rasulullohga qarshi urushgan edi. Shundagi g‘olibiyatga mag‘rur bo‘lib, o‘z qabilasidan boshqa arablardan kuchlik bir qo‘shin qurib, Rasulullohga qarshi urush ochmoqchi bo‘ldi. Rasululloh bu xabarni eshitgach, buni aniqlash uchun yashirincha Burayda sahobani yubordilar. Aniqligi ma’lum bo‘lgach, muhojir ansorlardin yetarlik askar tuzib, yo‘lga chiqdilar. Bu safarda munofiqlar raisi Abdulloh ibn Ubay ibn Salul boshliq bir muncha kishilar ham bor edi. Bu safardin g‘arazlari ersa, agar musulmonlar yengsalar, o‘ljalik bo‘lib, mol topish, agar yengilur bo‘lsalar, Islomga qarshi ish ko‘rish edi. Bularning maqsadlari Rasulullohga ma’lum bo‘lsa ham, murosa uchun sabr qildilar. Ketayotganlarida dushman tomonidan yuborilgan josus qo‘lga tushdi. Dushman holini andin Rasululloh so‘rab edilar, ochiq aytgani unamay, so‘zga kelmadi. Iymon arza qilsalar, qabul qilmadi. Boshqa chorasi bo‘lmagach, uni o‘limga buyurdilar.
Ikkinchi manzilda Abdul Qays qabilasidan bir kishi kelib, Rasulullohga salom berdi. Rasululloh:
— Qaydin kelding, qayon borursan? — deb andin so‘radilar.
U ersa:
— Joyim Ruhodadir, siz keltirgan islom dinini haq bilib, iymon keltirgani keldim, — dedi.
Buni anglab, Rasululloh Xudoga hamdu-sano aytib, bek suyundilar. So‘ngra ul odam:
— Yo Rasulalloh, iymon keltirgandin keyin, mo‘min kishiga qaysi ish qilish hammadan yaxshiroqdur? — deb so‘radi.
Anda Rasululloh aytdilar:
— Namoz vaqti kirishi bilan ta’xir qilmay, (kechiktirmay), o‘tashdur.

Qayd etilgan


Doniyor  25 Iyul 2006, 07:02:39

Bu so‘zni anglagach, ul odam umri boricha namozni avvali vaqtida o‘qishni o‘ziga lozim tutdi.
So‘ngra dushmanlar raisi Xoris ibn Zarrorga xabar yetdikim, aning yuborgan josusi ushlanib, o‘ldirilmishdir. Bundin yomon fol olib, ko‘ngliga qo‘rqinch tushdi. Askar ichida ham har xil vahimalik so‘zlar paydo bo‘lib, shu bahona bilan birmunchalari tarqalib ketdilar.
Payg‘ambarimiz aytdilar:
— Agar kishi ko‘ngli bir ishdan cho‘chib, undan yomon fol olsa, shu duoni o‘qib, o‘z ishida davom etsun:
«Allohumma la ya’tiy bilxayri illa anta vala yadfaushsharra illa anta». Ma’nosi: «Ey bor Xudoyo, har yaxshilikni berguvchi va har yomonlikdan saqlaguvchi O‘zingsan».
Bir narsadan cho‘chib, yomon fol olish, irim-sirim qilib o‘ltirish Islom dinida yo‘q ishdur. Shundoq qilib, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam uchinchi manzilga kelib tushdilar. Bu yerni Muraysi’ deb aytishur edi. Dushmanlar ham shu joyda yig‘ilishib turgan edilar. Rasululloh ham saf tuzib, urush tayyorgarligini ko‘rib, hozir turdilar. So‘ngra iymonga taklif qilib:
— Agar «La ilaha illallohu, Muhammadur rasululloh», deb taslim bo‘lsalar, o‘limdan omon topqaylar, — dedilar.
Ular bu so‘zdan yuz o‘girgach, urush boshlandi. Har ikki tarafdin biror soat o‘qlar otildi. So‘ngra sahobalar hujumga o‘tdilar. Ko‘p o‘tmay, dushmanlar yengildi. Bir munchalari qilichdan o‘tkazilgach, qolganlari butunlay asir olindi. Besh ming qo‘y, ikki yuz tuya o‘lja tushgan edi. Bu mollar ustiga Rasulullohning ozod bo‘lgan qullari Shaqronni qorovul qo‘ydilar. Qo‘lga tushgan asirlarni hazrati Buraydaga topshirdilar. Bu urushda olingan asirlar ichida shu qabilaning raisi Horis ibn Zarrorning Barra ismli qizi ham bor edi. Bu qabiladan ikki yuz oila asir tushgan edilar. Bular esa arablar ichida atoqlik qabilalardan bo‘lib, xotun-qizlarini asoratda qoldirish o‘zlari uchun eng og‘ir nomus sanalur edi. Shuning uchun Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bu to‘g‘rida bir yaxshi siyosat qo‘llab, asirlar ichida raislarining qizi Barrani o‘z nikohlariga oldilar. Buni sahobalar ko‘rgach:
— Bu qabila raisi Rasulullohga qaynota bo‘ldi, Rasululloh alarga kuyov bo‘ldilar, endi buning hurmatidan biz ham qo‘limizdagi asirlarimizni ozod qilishimiz kerak, — deyishib, o‘z taqsimlariga tushgan barcha asirlarini ozod qildilar.

Qayd etilgan