Ona tilimiz - o'zbek tiliga qanchalik e'tibor berayapmiz?  ( 28216 marta o'qilgan) Chop etish

1 2 3 4 5 6 B


Best friend  17 Sentyabr 2011, 22:48:09

 Misol uchun bir svejiy mevami biron narsa bo'lsa, uni musaffo, sof, yangi, barra, bardam deyilmaydi  "yashang - yashang ekan" deb qo'yiladi. Balki bu faqat biz tomondagi shevadir lekin, bu ham o'zbekcha so'z. Agar yuqoridagi so'zlar  ham qo'llanilsa, demak bu ham o'zbek tilimizning boyligandir! O'zbek tilida bitta so'z ko'p ma'noda qo'llanishi bilan birga, har bir chiqqan ma'noga yana ma'nodosh so'z topish mumkin. Omonimlar tilimizning boyligini ko'rsatsa, sinonimlar tilimizning go'zalligidan dalolat! So'fi Ollohyor: "O'tingda o'ting bo'lsa, o'tdan o't" degandi.
 O't - Qora jigar (yana bo'lsa kerak shevalarda)...
 O't - Olov, alanga, otash...
 O't - Ohla (shevada), yur...
 Va bu yerda ishlatilmagan "Ko'kat (pichan, maysa...)" so'ziga ham "O't" so'zini ishlatish mumkin.
 Naqadar boy va chiroyli a tilimiz?!
 
 P.S. Diqqat - siz xabar yozguningizga qadar mavzuga yangi javob yozildi.

Qayd etilgan


azizbek_mx  18 Sentyabr 2011, 10:02:21

Iqtibos
лотин алифбосидаги шу муаммо билан боғлиқ баъзи нарсалар хам мавжуд, масалан "асхоб", дасхат ва шу каби ссзларни лотинча ёзилганда "ашоб" каби бслиб бузилиб қолади. Шу холат учун қандай синткаксислар ишлатилинади?
bu so`zlarda yumshoq h harfi ishlatishda s va h o‘rtasiga ' (tutuq) belgisi qo‘yilsa o‘rinli bo‘lardi menimcha. Keyin yana ba'zi so‘zlarda, masalan nusxa so‘zida x harfining qattiqligini talaffuzning o‘zi ko‘rsatib beradi... Shaxsiy fikrlarim xolos... :)

Qayd etilgan


azizbek_mx  18 Sentyabr 2011, 10:05:04

yana bir narsa, dasxat so‘zini eshitmaganman, menimcha dastxat ko‘rinishida bo‘lardi...

Qayd etilgan


Музаффар  18 Sentyabr 2011, 18:10:13

тилимизга снги кириб келган аббревиатуралардан бири бу "ВИЛ"дир. Юқорида форумдошларимиз унинг снг кенг тарқалган маъносини келтириб стишибди - "Жуда А­ътиборли Шахс" ёки "Жуда мухим шахс"
Лекин бунинг бошқа ксплаб маънолари ва ёйилмалари хам бор:
VIP
 1) Video Image Processor - Видео тасвир прояессори.
 2) Video Information Provider - видеоахборот провайдери
 4) visually impaired person  - слабовидсс‰ий, инвалид по зрению - ксриш қобилисти паст шахс, ксриш бсйича ногирон.
 5) vasoactive intestinal peptide - вазоактивнс‹й пептид кишечника - ичакнинг вазоактив полипептиди.
 6) versatile information processor - универсальнас (радио)телеметрическас система - универсиал телеметрик тизим.  ВХК маънолари бор скан.

Qayd etilgan


Музаффар  19 Sentyabr 2011, 09:28:11

Nazrul Islom га  баъзи саволлар: ака, маълумотларингиз бухгалтерисга оид скан,
манга шу ссзларни Ўзбекчасини топишга ксмаклашиб юборинг:
А­лектрозадвижка; Отсекатель; Лротивогаз; Деталь; Сверхурочний, Верхолазний, троншей, маска подсети...

Qayd etilgan


Ansora  19 Sentyabr 2011, 12:36:50

Nazrul Islom, fikrlaringiz uchun rahmat. Bu so'zlarni kimlar o'ylab topishgan?

Bu fikrlaringizni tilshunoslar bilan hech tortishib ko'rganmisiz?

Xohlaymanki, bu so'zlar va fikrlar faqat bu mavzuda, forumlarda qolib ketmasin. hech bo'lmasa, bir tilshunos tarafidn fikr bildirilsa yaxshi bo'lardi, deb o'ylayman.

Men ham til sohasidaman, lekin 6-7 yildan beri Turkiyada bo'lganim va ko'proq Turk tili sohasida izlanish olib borganim uchun fikrlaringiz haqida bir narsa deyishga ozijman.

Qayd etilgan


Ansora  23 Sentyabr 2011, 22:30:18

Taomlar bilan bog'liq bir saytda shularni o'qib qoldim, siz nima deysiz:

Assalomu alaykum!

Saytingiz juda yoqdi. Bundan keyiniga ham omad tilayman.

Hafa bo'lmasangiz, til borasida biroz maslahat bersam:

O'zbek tilini tog'ri ishlatishga harakat qilsangiz - ruscha so'zlarni tarjima qilishga (cyr-pishloq masalan), bul'on -sho'rva) va oddiy orfografik xatolarga (angl*ya va x/hni tog'ri ishlatish) yo'l qo'ymaslikka intilsangiz.

Biz bunday xatolarga e'tibor qilmay o'rganib ketganmiz - inglizcha yoki ruscha aralashtirib yozamiz yoki so'zlashavemiz. Lekin hech ko'rganmisiz, ruscha yoki inglizcha internet sahifalarida rus tili yoki ingliz tilini aralashtirib/buzib yozilganini?! Deyarli uchratmaysiz - uchratsangiz ham darrov tanqid yoki kulgiga uchraydi. Bunday xatolar qoloqlik deb qaraladi.

Lekin afsus biz o'zbek tilimizga nisbatan jiddiy munosabatda bo'lmaymiz ko'pincha. Iltimos, ona tilimizni hurmat qilaylik :)

Bunga javoblar:

1. ASSALOMU ALEYKUM MAN HAM ....... SUZLARIGA QUSHILAMAN CHUNKI TIL BU QAYSI MILLATDANLIGING IZ VA TARIXIZ BORLIGINI BILDIRADI VA E TIBORINGIZ UCHUN RAXMAT.

2 Assalomu Alaykum...........!
Bildirgan fikringiz uchun katta raxmat. Albatta hatolarimiz bor. Qo'limizdan kelganicha ona tilimizni to'g'ri qo'llashga harakat qilyapmiz. Bu borada hali ko'p ishlashimiz kerak.
Fikralingizga va do'stona tanqidga doim muhtojmiz.

3. man esa tepadagi fikrga umuman qushilmiman
qaysi til bulishiga qaramasdan asosiy ichidagi content manimcha ahamiyatliroq, juda chiroyli suzlasangizu lekin u chiroyli suzlarga amal qilmasangiz tilni nima ahamiyati bor. recertlaringizn i hammasi ham uzbekchamasku amo lekin bu yerga kupincha uzbeklar kirsa kerak, siz aytganday ingliz saytida boshqa til bulmaydi chunki inglizlar ham amerikaliklar ham faqat bitta tilni biladi , 2 ta til bilgan odam esa olqishlanadi :)

4. Bu yerga manimcha til o'rganishni emas, balki ovqat pishirishni o'rganishga kiramiz, shunaqa kommentlarni o'qisam asabim buzuladi.




Qayd etilgan


aka sohib  24 Sentyabr 2011, 04:00:47

Forumda, internetda bunday hollarga juda ko'p uchraymiz. Aslini olganda internetga savodi bo'lgan insonlar tashrif buyuradi. Ya'ni internetga kirishlar cheklangan. Imkoniyati borlargina kiradi. Ma'lum ma'noda chegaralangan. Bundan hatolarni emas, ko'chalarda osilgan katta afishalardagi hatoliklar ko'proq insonni ta'bini hira qiladi. O'zbek tiliga Davlat tili maqomi berilganiga 22 yil bo'lish arafasida, lekin hali ham RUS tilidan qutula olmayapmiz. Savdo shohobgachalariga, dorixonalarga kirsangiz ham, jamoat transportlariga chiqsangiz ham ruscha yozuvlar... Meni hayratga solgani, yoshi kichiklar maylikuya, yoshi kattalar (30-....) ham o'zbekcha ruschani bir biriga qorishtirib KASHA (!) qilib tashlayotgani... (o'zim kuniga kamida 7-8 marta guvohi bo'laman. Kam ko'chada yursam ham). Hatto institutda DOMLAlarni o'zlari ham o'rnak bo'lmoqda...
O'ZLIGINGNI YO'QOTMA O'ZBEGIM!!!

Qayd etilgan


Usmon  26 Sentyabr 2011, 15:20:06

hammasi rasmiyatdan xalqqa o'tadi

(c) Usmon Toship

Qayd etilgan


azizbek_mx  26 Sentyabr 2011, 21:02:07

Iqtibos
shu c ni kirilldagi "ts" o`laroq alifboga kiritish kerak

shu fikrga menam qo`shilaman :)

Qayd etilgan